از قانون گذاری تا قانون شکنی؛ ماجرای برگشت طیاره از بامیان

نوي خبرونه 20170524
منبع : طلوع نیوز   تاریخ: 5/24/2017
مسؤلان شرکت هوایی کام‌ایر روز (سه شنبه ۲ جوزا) گفتند که عبدالرحمان شهیدانی عضو مجلس در وقت تعیین شده به میدان هوایی نیامد و پس از آن که وی از پرواز باز ماند، پسر آقای شهیدانی که آمر حوزه پولیس در بامیان است به طیارهٔ این شرکت اجازه نشست نداد و طیاره ناگزیر شد به کابل برگردد.
بربنیاد گزارش این شرکت هوانوردی، نزدیکان آقای شهیدانی بر خط  پرواز میدان هوایی بامیان سنگ پرتاب کردند تا طیاره  نتواند نشست کند.
شرکت هوائی کام ایر می‌گوید که عمله پرواز این شرکت دیگر حاضر نیستند که پس از این به بامیان پرواز کنند.
مسولان این شرکت می‌گویند که شهیدانی و غلام حسین ناصری دو عضو ولسی جرگه که میخواستند به بامیان سفر کنند به علت ناوقت آمدن پرواز را از دست داند.
سپس پسر شهیدانی که آمر نظامی میدان هوایی بامیان و آمر حوزه اول پولیس بامیان است به کارمندان شرکت هوایی کام ایر در بامیان هشدار دادند به علت اینکه عبدالرحمن شهیدانی پرواز را از دست داده است  باشنده گان بامیان به طیارهٔ این شرکت اجازه نشست را در بامیان نمیدهند و برخی از باشنده گان بامیان با پرتاب بر خط  پرواز مانع نشست این طیاره شدند.
این طیاره با سی سر نشین دوباره به کابل برگشت.
عثمان صمدی، رئیس شرکت هوایی کام ایر گفته است:”مسافران را از طیاره پایان کردیم طیاره تیل گرفت آماده پرواز شد خود پرواز معطل شد گپ مهم که است پیلوت های ما فکر میکنند که دیگر انجا امن نیست .”
درهمین حال مسؤلان اداره مستقل هوانوردی می گویند که این اداره به نهاد های مسوول برای پیگیری این موضوع اعتراض خواهند کرد.
محمود شاه حبیبی، معاون عملیاتی اداره مستقل هوانوردی گفته است:”عمولاً زمانیکه محل بازرسی بسته میشود دیگر مراحل است که باید صورت گیرد از این خاطر دیگر مسافر قبول نمیشود و این دو تن نه تنها که بعد از بسته شدن محل بازرسی رسیده بودند دروازه طیاره هم بسته شده بود .”
تصویرهایی که به طلوع نیوز رسیده اند نشان  میدهند که آقای شهیدانی این کار را تابو شکنی میداند و می گوید که باید وی را پس از این بشناسند.
عبدالرحمان شهیدانی گفته است:”این قسم نشود که مره کسی نه شناسد مه تابو شکنی میکنم .”
اما عبدالرحمن شهیدانی و غلام حسین ناصری می گویند که آنان در این رویداد نقشی نداشتند.
عبدالرحمن شهیدانی، عضو ولسی جرگه   گفته است:”مه هیچ خبر نداریم که مردم در میدان هوایی جمع شده اند مه زمانی که از پرواز ماندم به خانه امدم باز پس برایم زنگ زدند به میدان رفته به بامیان امدم .”
غلام حسین ناصری عضو ولسی جرگه گفته است:”من همین قدر مردم را خبر کردم که از پرواز ماندم دیگر از اینکه مردم امده بودند یا نبودند خبر ندارم .”
از سویی شماری از باشنده گان پایتخت قانونی شکنی و زورگویی های اعضای ولسی جرگه را سخت انتقاد میکنند و حکومت را در جلوگیری از اینکار به بی پروایی و کوتاهی متهم میسازند .
عبدالواسع یکی از باشنده گان کابل گفته است:”خواهش میکنم که اعضای مجلس  زورگویی نکنند و به مردم مشکل ایجاد نکنند.”
بربنیاد قوانین این کار جرم پنداشته می شود و دیده شود که برخورد با این کار چی خواهد بود.
برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
وسله والو مخالفينو جنګي روحيه له لاسه ورکړې ده
منبع : باختر   تاریخ: 5/24/2017
د ميدان وردګو ولايت امنیه قوماندان وايي، وسله والو مخالفینو ۹۰ سلنه جنګي روحیه بایللې ده.
د ميدان وردګو ولايت امنیه قوماندان مل پاسوال احمد فهیم قایم باختر اژانس ته وویل چې، په دغه ولایت کې یې د وسله والو پر وړاندې چاڼيزعملیات پيل کړي دي چې له امله يې وسله والو مخالفينو ته درانه زيانونه اوښتي دي.
د ده په خبره وسله والو مخالفينو خپله جنګي روحيه له لاسه ورکړې او نه شي کولای چې له افغان سرتېرو سره مخامخه جګړه وکړي.
قايم زياتوي چې  د افغان سرتیرو له خوا د وسله واله د ځپلو په موخه د عملیاتو له اعلام سره مخالف دی ځکه چې نا اعلام شویو عملیاتو ښه نتیجه ورکړې ده.
د قايم د څرګندونو له مخې د نااعلام شویو عملیاتو ګټه سرتیرو ته دا ده چې دښمن یې په مقابل کې نا خبره پاتې کيږي او افغان سرتیري په بريالیتوب سره هدف ته رسیږي
برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
سفر مشاور امنیت ملی افغانستان به روسیه
منبع : سپوتنیک   تاریخ: 5/24/2017

حنیف اتمر مشاور شورای امنیت ملی افغانستان به منظور اشتراک در هشتمین اجلاس امنیتی روسیه، روز گذشته عازم مسکو گردید.

به گزارش سپوتنیک، حنیف اتمر مشاور شورای امنیت ملی افغانستان به منظور اشتراک در هشتمین اجلاس امنیتی روسیه، روز گذشته عازم مسکو گردید. در خبرنامه دفتر شورای امنیت ملی آمده است، مسائل منطقوی، جلوگیری از فعالیت های گروه های تروریستی به خصوص داعش در منطقه و افغانستان موضوعات کلیدی این اجلاس دو روزه مسکو می باشد. علاوه براین، مشاور شورای امنیت ملی با مقامات بلند پایه امنیتی روسیه، همچنین با مشاوران امنیتی ملی کشورهای چین، ایران، ازبکستان و تاجکستان در مورد روابط دوجانبه و همکاری های امنیتی بحث و گفتگو نماید.
این اجلاس دو روزه از تاریخ 23-25 می در پایتخت روسیه مسکو، با حضور نماینده گان عالی رتبه امنیتی ۲۵ کشور برگزار می شود.
طوریکه انتظار می رود، اشتراک کننده گان عالی رتبه این اجلاس برای ایجاد استراتیژی موثر جهت مبارزه مشترک و اقدامات هماهنگ دربرابر گروه های هراس افگن، به یک سلسله توافقات در چهارچوب اجماع منطقه یی برسند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
جمعیت اسلامی افغانستان شورای رهبری ۶۴ نفری ایجاد کرد
منبع : بی بی سی   تاریخ: 5/24/2017
شورای رهبری حزب جمعیت اسلامی افغانستان

حزب جمعیت اسلامی افغانستان فهرست جدید ۶۴ نفری اعضای شورای رهبری خود را امروز در کابل اعلام کرد. در این فهرست نام ‌عبدالله عبدالله و امرالله صلاح، دو عضو کلیدی حزب به چشم نمی‌خورد.

ریاست شورا همچنان به دست صلاح الدین ربانی، وزیر خارجه افغانستان است و نفر دوم این حزب عطا محمد نور، والی بلخ است. جمعیت اسلامی از احزاب اصلی افغانستان است که گفته اکنون برای حضور مؤثر در سیاست کلان این کشور، دست به بازسازی زده است.

در نشستی که با شرکت اعضای جدید شورای این حزب در کابل برگزار شد، صلاح‌الدین ربانی گفت قرار است این شورای موقت، مسئولیت رهبری این حزب را به عهده بگیرد و تا برگزاری مجمع عمومی جمعیت، مسیر حرکت این حزب را در مسایل کلان ملی مثل انتخابات مجلس نمایندگان و انتخابات ریاست جمهوری تعیین کند.

آقای ربانی همچنین گفت که ایجاد نظام پارلمانی در افغانستان یکی از اصلی‌ترین برنامه‌های حزب جمعیت است و حفظ دستاوردهای افغانستان در یک و نیم دهه گذشته نیز در محور فعالیت‌های این حزب قرار دارد.

در میان اعضای جدید شورای رهبری جمعیت سه زن نیز حضور دارند.

عبدالله عبدالله، رئیس اجرایی افغانستان نامزد این حزب در انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۱۴ بود اما اکنون نام او در میان اعضای جدید شورای رهبری این حزب دیده نمی‌شود.

واقف حکیمی، سخنگوی این حزب می‌گوید که ایجاد این شورا به معنی بستن در جمعیت به روی افرادی مثل آقای عبدالله و امرالله صالح، نیست، بلکه آنها هم می‌توانند دوباره در این حزب عضویت حاصل کنند.

آقای صالح در حال حاضر رئیس روند سبز و وزیر دولت در امور اصلاحات نیروهای امنیتی افغانستان است.

در ماه‌های اخیر اختلافات میان آقای عبدالله و عطا محمد نور، رئیس اجرایی جمعیت تا حدی بالا گرفت که آقای نور اعلام کرد که حمایت سیاسی خود از رئیس اجرایی افغانستان را پس گرفته است و او را متهم به ناتوانی در تطبیق موافقت‌نامه دولت وحدت ملی کرد.

از طرفی هم گمان می‌رود که تحولات سریع افغانستان به خصوص بازگشت گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی، رقیب سنتی حزب جمعیت به صحنه سیاست، جمعیت و دیگر احزاب سیاسی افغانستان را به تکاپو واداشته است.

دو هفته پیش حزب وحدت اسلامی به رهبری کریم خلیلی نیز گردهمایی را در کابل برگزار کرد.

برهان‌الدین ربانی، رهبر پیشین این حزب و رئیس سابق شورای عالی صلح افغانستان، ۶ سال پیش در حمله انتحاری یک پیام‌آور صلح طالبان در کابل کشته شد و در آن زمان جمعیت اعلام کرد که صلاح‌الدین پسر آقای ربانی را به صورت موقت به عنوان رئیس این حزب تعیین کرده است و رهبر جدید پس از برگزاری کنگره این حزب تعیین خواهد شد.

اکنون این حزب پس از شش سال برای ایجاد رهبری تازه گام برداشته است.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
روسیه د افغان چارواکو له ’بې بنسټه تورونو’ اندیښمنه ده
منبع : دامریکا غږ   تاریخ: 5/24/2017

په کابل کې د روسیې سفارت یوار بیا ویلي چې مسکو له طالبانو هیڅ ډول ملاتړ نکوي.

د ځینو افغان چارواکو پرله پسې تورونو او نیوکو چې ګواکې مسکو له طالب جنګیالیو سره تجهیزاتي مرستې کوي، په کابل کې د روسیې سفارت اندیښمن کړی دی.

سفارت په یوې اعلامی کې ویلي چې دا ”ادعاوې واقعیت نلري او بې بنسټه دي”.

په دې وروستیو ځینو افغان چارواکو ادعا کړې وه چې د وسله والو طالبانو په لیکو کې یو شمېر روسان د ډاکټرانو او انجینرانو په جامه کې لیدل شوي دي.

په کابل کې د روسیې سفارت په ځانګړي ډول د کندهار د امنیې قومندان جنرال رازق، د اروزګان د امنیې قومندان جنرال سنګري او د ۲۱۵ قول اردو د مشر جنرال احمدزي هغه تورونه رد کړي چې وايي د طالبانو په لیکو کې روسیي مشاوران فعالیت کوي.

څو ورځې مخکې د بلخ والي عطا محمد نور په یوه غونډه کې طالبان په څو برخو ووېشل او وویل چې هر هېواد د وسله والو طالبانو یوه ډله تمویلوي.

که څه هم ښاغلي نور د روسیې نوم وانخیست خو وویل چې یو شمېر ناپېژندل شوې الوتکې په شمال کې طالبانو ته مرستې رسوي.

د روسیې سفارت دا ډول تورونه رد کړي او ویلي دي چې باید د ناپېژندل شویو الوتکو په اړه له هغو خلکو پوښتنې وشي چې د افغانستان د هوايي حریم کنترول یې په لاس کې دی.

خو له دې هر څه سره سره افغان حکومت په رسمي ډول دغه ادعاوې نه دي تاید کړي. د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت دا خبره کړې ده چې له پاکستان پرته تقریبآ نور ټول ګاونډیان له افغانستان سره ښه روابط لري.

په همدې حال کې د امریکا د دفاعي استخباراتو د ادارې مشر ونسن ستیورټ د امریکا قانون جوړوونکو ته ویلي سره له دې چې له طالبانو سره د روسیې د مرستې نښې نښانې لیدل شوي، خو لا امریکايي چارواکو کوم فزیکي شواهد نه د موندلی.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
درگیری تازه میان شاخه ملا رسول و ملا هبت‌الله در غور
منبع : رادیو آزادی   تاریخ: 5/24/2017

شاخه انشعابی طالبان به رهبری ملا رسول ادعا می‎کند که درگیری‎های شدید بین آن‎ها و شاخه ملا هبت‌الله از سه روز به این‌سو در ولسوالی شهرک ولایت غور جریان دارد.

ملا منان نیازی سخنگوی گروه انشعابی طالبان به رهبری ملا رسول می‎گوید که درین درگیری به رهبری قوماندان فضل احد یکی از قوماندانان تازه پیوسته به گروه‌شان در غور، چندین تن از طالبان مربوط به ملا هبت‌الله را کشته و چندین موترسایکل و جنگ افزار شان را به نیز بدست گرفته‎اند.

در کنار عملیات پاکسازی نیروهای امنیتی در ولسوالی‎های شهرک و دولینه که به‌گفته مقامات امنیتی، در آن ۱۷ طالب کشته و زخی شده‎اند، اکنون مولوی منان نیازی سخنگوی طالبان به رهبری ملا رسول ادعا می‎کند که دولت درین عملیات شکست خورده‎است و اعضای این گروه بودند که بر طالبان به رهبری ملا هبت‌الله آخندزاده تلفات وارد کرده‎اند.

به‌گفته آقای نیازی فضل احد که یکی از قوماندان‎های مسلح غیر مسئول درین ولایت بوده‎است به تازگی با آنان بیعت کرده و رهبری این جنگ را بر عهده داشته که تلفات سنگین بر طالبان شاخه ملا هبت‌الله آخندزاده وارد کرده‎اند و ساحات تحت کنترول آنان را نیز تصرف نمودند.

آقای نیازی می‎گوید:

”همین که دولت با طالبان ملا هبت‌الله درگیر شد و عملیات راه اندازی کرد و بعد از این‎که یک موتر شان به ماین برخورد کرد چند نفر شان کشته شد و ولسوال شهرک زخمی شد آن‎ها عقب نشینی کردند و بعداً قوماندان فضل احد با من تماس گرفت و من هدایت دادم که باید بالای نیروهای ملا هبت‌الله حمله کنند که حمله کردند چند تن شان کشته شد ۳۰ عراده موترسایکل‌شان به دست نیروهای ما افتاد و چندین جنگ افزارشان ماندند که نفرهای ما گرفتند.”

با این حال ملا میاگل فرد که از سوی قوماندان فضل احد به حیث نماینده وی در مطبوعات معرفی گردیده‎است نیز می‎پذیرد که این قوماندان محلی از چندی به این‌سو با طالبان شاخه ملا رسول پیوسته‎است.

آقای میاگل نیز ادعا می‎کند که پس از شکست دولت در مقابله با طالبان شاخه ملا هبت‌الله آخندزاده، آنان وارد جنگ با این گروه شدند و ضمن تصرف چند قریه تحت حاکمیت‌شان چندین تن آنان را کشتند که شش تن از کشته‎های آنان در میدان جنگ باقی مانده‎است.

به‌گفته وی قوماندان فضل احد قبل ازین درگیری، کمک‎های ملا رسول جهت مقابله با طالبان شاخه ملا هبت‌الله آخندزاده را دریافت کرده‎اند.

او افزود:

”این دقیق است که فضل احد خان با ملا رسول است و ما همراه این‎ها هستیم با دولت هیچ رابطه نداریم و قبل ازین کمک‎های ملا رسول را نیز دریافت کرده‎ایم و بعد از این‎که دولت در مقابل طالبان هبت‌الله شکت خوردند ما سر شان حمله کردیم که مناطق تحت حاکمیت‌شان را تصرف کردیم و شش کشته‌شان به میدان جنگ باقی مانده‎است و اکنون عقب نشینی کردند.”

هرچند دفتر مطبوعاتی والی غور روز گذشته اعلام نموده بود که عملیاتی را که از سوی مقامات محلی راه اندازه گردیده‎است که در آن ۱۷ تن از طالبان کشته و زخمی و سه تن از نیروهای امنیتی کشته و هفت تن به‌شمول محم کبیری ولسوال شهرک این ولایت زخم برداشته‎اند.

اما با تلاش‎های که امروز کردیم مقامات امنیتی غور در مورد ادعای آقای نیازی و قوماندان فضل احد حاضر به گفت‌وگو نشدند.

این در حالیست که قبل ازین مسئولین دولتی در غور گفته بودند که هرچند فضل احد یکی از قوماندان‎های مسلح غیر مسئول است اما در برخی از موارد با دولت نیز همکاری دارد.

گروه طالبان مسلح به رهبری ملا هبت‌الله تا کنون در این مورد ابراز نظر نکرده‌اند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
اعضای موقت رهبری حزب جمعیت اسلامی معرفی شدند
منبع : سلام وطندار   تاریخ: 5/24/2017

اعضای موقت رهبری حزب جمعیت اسلامی افغانستان اعلام شد. بر بنیاد فهرست نشرشده، اعضای جدید رهبری این حزب از 9 تن به 64 تن افزایش یافته‌اند.

صلاح‌الدین ربانی، رهبر این حزب در یک نشست خبری امروز می‌گوید، با درنظرداشت شرایط کنونی کشور، گفت‌وگو به خاطر انتخاب اعضای این حزب کنگره برگزار نمی‌شود.

آقای ربانی می‌گوید که در نخستین اقدام برای دوباره فعال‌سازی نهادهای مرکزی و محلی این حزب، اعضای شورای رهبری را افزایش داده‌اند.

رئیس موقت حزب جمعیت اسلامی می‌افزاید، تا برگزاری کنگرۀ این حزب، آنان در برابر موضوعاتی چون انتخابات ریاست جمهوری و شورای ملی، و دیگر موضوعات مهم کشور موضع مشخصی را اختیار خواهند کرد.

به گفتۀ او، حزب جمعیت افزون بر این که با دولت همکاری جدی دارد، با سایر احزاب و جریان‌های سیاسی نیز تعامل خواهد داشت و این روابط را با درنظرداشت منافع ملی محترم می‌شمارد.

قابل ذکر است، پس از سقوط حکومت دکترنجیب‌الله و ورود مجاهدین به کابل، حزب جمعیت در کنار حزب اسلامی، حزب حرکت اسلامی و دیگر احزاب و جریان‌ها در نبردهای کابل دست داشت.

صلاح‌الدین ربانی، عطامحمد نور، امیرمحمد اسماعیل خان، احمدضیاء مسعود، محمد یونس قانونی، کلیم‌الله نقیبی، عبدالستار مراد، عنایت‌الله شاداب، نسیم فقیری، واقف حکیمی، اجرالدین اقبال، شیرمقصود حیدری، عبدالمالک هموار، انجنیر عجب‌گل، واصل‌نور مهمند، فضل‌کریم ایماق، بازمحمد احمدی، بهلول بهیج، محمدانور یاوری، محمدرحیم ایوبی، حسین‌شاه رحمانی، حضرت علی، مولوی عبدالعزیز، ابراهیم ملکزاده، شمس‌الحق آرینفر عنایت‌الله خلیل هدف، فضل‌الرحیم بصیرت، فضل‌الله مجددی، محی‌الدین مهدی، عبدالخالق، امان‌الله گذر و سیداحمد قتالی از جمله اعضای موقت این حزب‌اند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
دکابل په بازارونوکې داړتيا وړ لومړنيو توکو بيې
منبع : باختر   تاریخ: 5/24/2017

 

کابل: نن دغبرګولي دمياشتې٢ نيټه د کابل ښار په بازارونوکې داړتيا وړلومړنيو توکو بيې په دې ډول دي:
يوه پنځوس کيلويي بورۍ اعلى وريجې  ٤٢٠٠ افغانۍ
يومن شوله يي وريجې    ٣٢٠ افغانۍ
يو من بوره       ٣٤٠ افغانۍ
يو من وطنى مى      ٤٢٠ افغانۍ
يو شپاړلس  ليتره پيپ غوړي    ١٢٠٠ افغانۍ
يوه پنځوس کيلويي بورۍ اوړه    ١٢٤٠ افغانۍ
يو من وطنى لوبيا     ٩٥٠ افغانۍ
يو من وطنى نخود      ٧٨٠ افغانۍ

دغه راز، يو کيلوګاز ٥٠ افغانۍ، يو ليتر پترول ٤٥ افغانۍ او يو ليتر ديزل په٤١ افغانۍ پلورل کيږي.   

 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ناامنی چندین مکتب را در زادگاه رئیس جمهور افغانستان نیز بست
منبع : رادیو آزادی   تاریخ: 5/24/2017

باز هم ابراز نگرانی از بسته شدن مکاتب، اما این بار از بسته شدن یک لیسه و یک متوسطه دخترانه در زادگاه رئیس جمهور افغانستان سخن زده می‎شود.

مسئولان محلی ولایت لوگر می‎گویند که یک لیسه در پی درگیری در این قریه به روز دوشنبه مسدود گردید و یک مکتب دخترانه پیش از آن از سوی طالبان مسلح بسته شده بود.

روح‌الله امین مدیر معارف ولسوالی محمد آغه ولایت لوگر می‎گوید که یگانه لیسه در قریه سرخاب مربوط ولسوالی محمد آغه این ولایت روز دوشنبه به روی متعلمین مسدود گردید.

امین روز سه شنبه به رادیو آزادی گفت که یک متوسطه دخترانه نیز از یک هفته به به این‌سو در زادگاه محمد اشرف غنی در قریه سرخ‌اب ولسوالی محمد آغه بسته شده‎است.

ساختمان یک مکتب

او افزود:

”در موضوع مکاتب در سرخ‌اب که قریه رئیس جمهور نیز است، تا حدی مشکلات وجود دراد، درین منطقه بیشتر طالبان حاکمیت دارند. یک مکتب دیروز بسته شده‎است و یک مکتب متوسطه دخترانه از تاریخ ۲۶ ثور به این‌سو بسته‎است. طالبان گفته‎اند که دختران در این‎جا تا صنف شش درس بخوانند نه بالاتر از آن.”

مسئولان محلی معارف در ولایت لوگر می‎گویند که در این قریه یک لیسه، دو متوسطه و پنج ابتدائیه وجود دارند.

اما به دنبال بسته شدن یگانه متوسطه دخترانه درین قریه روز دوشنبه دروازه یگانه لیسه در سرخ‌اب نیز به روی متعلمین بسته شد.

راز محمد احمدزی از باشنده‎های قریه سرخ‌اب که نخواست صدایش نشر شود روز سه شنبه به رادیو آزادی گفت که طالبان مسلح در این قریه حضور فعال دارند و هر آن‌چه بخواهند، انجام می‎دهند.

وی گفت که برای تأمین امنیت سرخ‌اب یا زادگاه رئیس جمهور افغانستان که حدود پنجاه کیلو متر از شهر کابل فاصله دارد، توجه لازم صورت نگرفته‎است.

اما نصیر امین ولسوال محمد آغه می‎گوید نا امنی‎ها درین ولسوالی در حدی نیست که مکاتب در قریه سرخ‌اب و یا دیگر مناطق این ولسوالی بسته شوند.

متعلمین یک مکتب

آقای امین می‎گوید که یک لیسه در قریه سرخ‌اب به دلیل درگیری میان نیروهای امنیتی افغان و طالبان مسلح به‌گونه موقت مسدود شده بود.

او افزود:

”دیروز پس از یک سلسله مشکلات امنیتی که در آن ساحه به میان آمد و مخالفان مسلح دولت بالای پوسته‎های امنیتی فیر کردند، درین جریان برای این‎که آسیبی به متعلمین و معلمین نرسد، مکاتب بسته و متعلمین فرار کردند. در مجموع دروازه‎های مکاتب به روی متعلمین باز است.”

مسئولان ریاست معارف لوگر می‎گویند که در مجموع سه صدو هفت باب مکتب در ولایت لوگر وجود دارد که شصت و سه آن در ولسوالی محمد آغه فعالیت می‎کنند.

پیش از این شورای ولایتی لوگر گفته‎است که در برخی ولسوالی‎های این ولایت مانند چرخ، خروار و حتی قریه پورک مربوط پل علم مرکز و قریه زرغون شهر در ولسوالی محمد آغه لیسه‎ها و متوسطه‎های دخترانه از سوی طالبان مسلح بسته شده‎است.

شاه‌پور عرب سخنگوی ریاست معارف این ولایت نیز این موضوع را تائید می‎کند و می‎گوید که طالبان مسلح در قریه‎های زیر نفوذ شان از صنف شش به بالا برای دختران اجازه رفتن به مکاتب را نمی‎دهند.

عبدالولی وکیل

درین حال داکتر عبدالولی وکیل یک عضو شورای ولایتی لوگر روز سه شنبه به رادیو آزادی گفت که با مکاتب باید از سوی هیچ جناحی برخورد سیاسی نشود.

وی گفت که آنان از هر راه ممکن برای بازگشایی مکاتب در ولایت لوگر به‌شمول قریه سرخ‌اب زادگاه رئیس جمهور افغانستان تلاش‎های همه‌جانبه را انجام خواهند داد.

طالبان مسلح تا کنون در این مورد ابراز نظر نکرده‌اند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
8 آثار باستانی کمتر دیده شده افغانستان
منبع : العربیه   تاریخ: 5/24/2017
افغانستان کشوری با تاریخ کهن و با امپراطوری‌ ها یا فرمانروایی‌ های مختلف در طول تاریخ بوده است، در این کشور می ‌توان آثار باستانی فراوانی را مشاهده کرد که همه نشان از غنای فرهنگی و پیشینه تاریخی این کشور باستانی دارد. باستان‌ شناسان در افغانستان شواهدی از سکونت انسان ‌ها تا بیش از 50،000 سال پیش از میلاد مسیح به ‌دست آورده‌اند که از زمان زیست در این سرزمین آثار باستانی بی شمار به جای گذاشته شده است. 
1 – پل مالان      
یکی از آثار تاریخی هرات است که بر روی رودخانه هریرود در منطقه مالان ساخته شده
است. این پل در مسیر جاده قدیمی هرات – قندهار واقع شده و در گذشته‌ های دور، کاروان‌
های که از هرات به مقصد قندهار و هند سفر می ‌کردند، از این پل عبور می‌کردند.

         

2 – قلعه بست
قلعه بست ولایت هلمند یکی از آثار تاریخی افغانستان بشمار می‌رود و قدمت آن به
دوره پیش از اسلام بر می‌گردد.
3 – – باغ بابر
این باغ را بابرشاه در کابل ساخته بود و نظر به علاقه‌ای که به این باغ داشت وصیت
نمود تا جسد وی را در همین باغ دفن کنند.
4 – چهل زینه (چهل پله)
چهل زینه (چهل پله) یکی از آثار تاریخی و دیدنی افغانستان در ولایت قندهار است،
در زمان همایون ‌شاه ساخته شده و بر روی کوهی قرار دارد. راهی با چهل ‌پله در این
کوه به اتاقی می‌ رسد که سنگ‌ نوشته‌ای به دری در آن حکایت از تکمیل ساخت این
اتاق دارد.
5 – غارهای بامیان
غارهای بامیان از اماکن تاریخی افغانستان در ولایت بامیان است که در دوره کوشانی
ها ساخته شده بود.
6 – قصر دارالامان
قصر دارالامان 90 سال قبل در پایتخت افغانستان در زمان امیر امان‌الله خان به کمک
مهندسان آلمانی اعمار شد. این قصر که دارای 150 اتاق بود، مقر کار مقام ‌های دولتی
افغانستان بوده است، اما بر اثر جنگ های داخلی در این کشور این قصر به ویرانه
تبدیل شده است.
7 – تخت رستم
تخت بزرگ سنگی که توسط رستم در دوران بودایی ساخته شده در ولایت سمنگان
افغانستان قرار دارد.
8 – آرامگاه رابعه بلخی
رابعه بلخی اولین شاعر دری گوی که در دوران سامانیان در بلخ زندگی می ‌کرد،
آرامگاه اش یکی از آثار تاریخی افغانستان در ولایت بلخ است.
برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
واشنګټن پوسټ: دحکمتيار راتګ دافغانستان وضعيت نور هم ترینګلی کړی
منبع : دآزادی رادیو   تاریخ: 5/24/2017
واشنګټن پوسټ ورځپاڼې هم په اخري ګڼه کې دافغانستان سياسي وضعيت ته کتلي او کابل ته يې دګلبدين حکمتيار راتګ ته اشاره کړې ده. دواشنګټن پوسټ ورځپاڼې دمقالې په وينا، دحکمتيار بېرته راتګ دافغانستان وضعيت نور هم ترینګلی کړی دی. واشنګټن پوسټ لیکي: ويل کېږي له ۱۶ کلونو وروسته دحکومت له‎‎خوا دحکمتيار تود هرکلی به دطالبانو لپاره دسولې په خاطر يوه بېلګه شي. خو دواشنګټن پوسټ په وينا، حکمتيار په بدل کې په خپلو ويناوو کې افغان ولسمشر ترانتقاد لاندې راوستلی او دخپلو وسلو له سپارلو يې ډډه کړې ده. دا پوښتنه دکابل مېشتو په ذهنونو کې ده چې ايا دده بېرته رابلل يوه لويه تېروتنه وه؟

واشنګټن پوسټ ورځپاڼه لیکي چې د ۶۹ کلن حکمتيار انځورد يوه عالم کس دی خو نوم يې تر اوسه په کابل کې بېره او ترهه خپره کړې ده. واشنګټن پوسټ په کورنۍ جګړه کې دحکمتيار رول ته په اشاره ليکي، بخښنه خو لاچېرته، حکمتيار بېرته له راتګه وروسته دپخوا په اړه يادونه لا نه‎ده کړې.

لاس انجلس ټایمز ورځپاڼې په خپله اخري ګڼه کې دطالبانو دزیاتو شویو حملو په اړه یوه مقاله خپره کړې ده چې په‎کې يې دافغانستان په جنوب کې د ۲۵۵ پوليسو وژل کېدو ته اشاره کړې ده. دورځپاڼې په وينا، طالبانو په دې وروستيو کې دزابل ولایت په مرکز کلات کې پرحکومتي ودانيو راکټي حملې کړي دي او دهمدې ولايت په شاه‎جوی ولسوالۍ کې يې پردرېيو نظامي پوستو حملې کړي چې په‎کې ۲۵ پولیس وژل شوي او شپږ نور يې ټپيان شوي دي.

ورځپاڼې ددې مقالې په یوه برخه کې ليکلي چې دا راپورونه هغه اندېښنې تائيدوي چې افغان امنيتي ځواکونه دطالبانو ترناببره حملو لاندې راځي. ورځپاڼې په کابل کې يوې جلا پيښې ته اشاره کړې چې په‎کې دوه ورځې مخکې وسله‎والو کسانو ديوې خيريه موسسې پر کارکوونکو حمله وکړه او په‎کې يوه جرمنۍ ښځه او یو افغان ګارد ووژل شول او يوه بله کارکوونکې چې دفنلنډ وه، وتښتول شوه.

نيویارک ټايمز ورځپاڼې هم په خپله اخري ګڼه کې دافغانستان دناامنيو په اړه ليکلي دي او په ځانګړي توګه يې په زابل ولايت کې دطالبانو اخري حملې ته اشاره کړې ده. نيویارک ټايمز دزابل دوالي بسم‎الله افغانمل له قوله ليکي چې شاوخوا زرو طالب جنګياليو په شاه‎‎جوی ولسوالۍ کې دپوليسو پر پوستو حمله وکړه.

                      

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
کارپوهان: روسیه افغان امنیت کې رول لوبولی شي خو په نورو سیالیو بوخت دی
منبع : دآزادی رادیو   تاریخ: 5/24/2017
دنظامي او سیاسي یو شمیر کارپوهان وايي، روسیه دسیمې په تېره بیا دافغانستان په امنیت کې ځانګړی رول لوبولی شي خو مسکو دا وخت په نورو سیالیو بوخت دی.

په داسې حال کې چې روسیه داتم کلني امنیتي کنفرانس کوربه‎توب کوي افغان کارپوهان په‎کې دافغان استازو حضور له نتیجې ډک نه بولي. که څه هم په دغه کنفرانس کې د۲۵ هېوادونو چارواکي دسیمې په کچه امنیتي ګواښونو ته دګډې مبارزې پرموندلو خبرې کوي خو دافغان پوځ پخوانی لوی درستیز وايي چې دی یې نتیجو ته خوشبینه نه‎دی.

شیر محمد کریمي دسې شنبې په ورځ آزادي راډيو ته وویل، که روسیه رښتیا هم غواړي دسیمې په تېره دافغانستان امنیت ته کار وکړي دوسلو او مهماتو ورکولو په اړه دې دافغان حکومت غوښتنې ومني. نوموړی وايي: ”په لنډه موده کې زه ددې کنفرانس نتیجو ته څه خوشبینې نه‎لرم ځکه دا خبرې باید ډېرې دوامداره تعقیب شي او فکر نه‎ کوم چې روسیه او یا دا نور هېوادونه به دومره په اسانه دې ته غاړه کېږدي چې دافغانستان دسولې لپاره دزړه له کومې کار وکړي.”

دافغانستان دملي امنیت سلاکار محمد حنیف اتمر دخپل روسي سیال په بلنه په دغه کنفرانس کې دګډون لپاره روسیې ته رسیدلای چې د داعش او نورو تروریستي ډلو پرضد دګډې مبارزې غوښتنه لري. له دې سره دملي امنیت شورا دفتر وايي چې ښاغلی اتمر به دکنفرانس ترڅنګ دسیمې دهېوادونو دملي امنیت سلاکارانو سره بېلابېلې کتنې هم ولري. خو پوښتنه دا ده چې دعمومي اجنډا ترڅنګ ایا افغان پلاوی دوسلو او دسولې پروسې څخه دملاتړ برخه کې له روسیې څخه ځانګړي غوښتنې هم لري؟

دملي امنیت شورا ددفتر ویاند قادرشاه دسې شنبې په ورځ آزادي راډيو ته وویل، افغان استازی به له روسیې سره په ځينو ګډو او دوه اړخېزه موضوعاتو هم خبرې وکړي. دی وايي: ”له روسیې سره په دوه اړخېزو امنیتي همکاریو، دترورېزم په تېره بیا دداعش خلاف په اغېزناکې پالیسی باندې خبرې او بحث کېږي خو مهمه دا ده چې موږ ګډو اقداماتو ته ورسېږو او هیله مو دا ده چې دې برخه کې به نور پرمختګونه هم ولرو.”

ښاغلی قادر وايي، له دې سره به افغانستان له روسيې وغواړي چې دافغانانو په مشرۍ دسولې له پروسې او افغان ځواکونو څخه ملاتړ وکړي. خو دا په داسې حال کې ده چې د تېر یو نیم کال راهیسې دځينو دولتي چارواکو له‎خوا په روسیې دافغان طالبانو سره دمرستې تورونه لګېږي کوم څه چې خپله مسکو یې سولې پروسې ته ددوی درابللو په خاطر ګڼي.

دسیاسي چارو کارپوه ودیر صافی وايي، په داسې حال کې چې روسیه دنړیوال ترورېزم پروړاندې تر ډېره بې تفاوته پاتې شوې په کار ده چې اوس ورته دسیمې په کچه تخنیکې لارې چارې ولټوي. ښاغلي صافي زیاته کړه: ”زه فکر نه کوم چې ان دې کنفرانس کې دافغانستان حضور هم ډېر مهم وي خو بیا هم څرنګه چې دولت نه غواړي له مسکو نه لېرې ووسي نو برخه اخلي ځکه ددوی اړیکې که ډېرې دضد نه وي ښه دا ده چې لږ تر لږه په ظاهره یې ښې وښيي.”

دراپورونو له مخې روسیه افغانستان کې دداعش ډلې له حضوره اندیښنه لري او په روان کال کې یې دافغانستان دامنیت په اړه دوه بېلې غونډې رابللي دي. دافغان پوځ پخوانی لوی درستیز شیرمحمد کریمي په دې باور دی چې دغو اندیښنو ته تر ټولو ښه لار دا ده چې مسکو افغانستان ته له خپل نظره وګوري او دخپلو ګټو پرځای دسیمې ګټې وسنجوي.

                         

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
معاش و امتيازات صبغت الله مجددى در مشرانو جرگه قطع شد
منبع : پژواک   تاریخ: 5/24/2017
کابل – به دنبال نشر گزارش آژانس خبرى پژواک، در مورد پرداخت ٢٣ ميليون افغانى معاش و امتيازات از سوى مشرانو جرگه به صبغت الله مجددى و محافظان اش در حال غيابت، اين معاش و امتيازات قطع شد.

آژانس خبرى پژواک، در ٢٣ ماه گذشته (ثور) به نقل از برخى منابع، گزارشى را نشر کرد که در هفت سال گذشته، ٢٣ ميليون افغانى معاش حضرت صبغت الله مجددى و چهار محافظ، يک راننده و يک معاون او، در حالى پرداخت شده است که مجددى در اين مدت، در شورا حضور نيافته بود.

فضل هادى مسلميار رئيس مشرانوجرگه، در نشست دیروز اين جرگه گفت که حضرت مجددى در هفت سال گذشته ١٢ بار استعفاى خود را به وى داده است. مسلميار افزود که او اين استعفا را هم در زمان رياست جمهورى حامد کرزى و هم در حکومت وحدت ملى به رؤساى جمهور پيش کش کرد، اما از سوى رؤساى جمهور پذيرفته نشده است.

او افزود: «حامد کرزى و اشرف غنى گفتند که حضرت صاحب، يک رهبر جهادى و شخصيت قابل احترام براى مردم افغانستان است، اگر حضور هم نداشته باشد، بايد منحيث عضو در مشرانوجرگه باشد.» موصوف خاطرنشان کرد که مشرانوجرگه بعد از اين معاش و امتيازات مجددى، محافظان، راننده و معاون او را قطع مى کند.

                   

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
تېرکال جنګونو او طبعي پېښو هره ثانیه کې یو کس بې کوره کړی
منبع : دامریکا غږ   تاریخ: 5/24/2017
ناروې دکډوالو دشورا دداخلي بي ځایه شویو دڅار څانګه وايي چې په ۲۰۱۶ کال کې جنګونو او طبعي پېښو په نړۍ کې ۳۱ میلیونه خلک بې ځایه کړي دي. دا څانګه وايي دا خلک په خپلو هېوادونو کې دننه بې ځایه شوي او نورو هېوادونو ته کډوال او مهاجر شوي نه دي. په دغو کسانو کې ۶،۹ میلیونو په خپلو سیمو کې دجنګ جګړو له کبله خپل کورونه او سیمې پرېښې او نورو خوندي ځایونو ته تښتېدلي دي، په دوی کې یې ډېر په افریقا کې وو. همدغه راز طبعي پېښو لکه بارانونو، سیلابونو او وچکالیو ۲۴ میلیونه نور خلک په خپلو هېوادونو کې بې کوره او بې ځایه کړي دي.

دناروې دکډوالو دشورا دداخلي بي ځایه شویو دڅانګې مشر جان اګلنډ وايي، ” په ۲۰۱۶ کال په هره ثانیه کې یو کس خپل کور پرېښی او تښتېدلی دی. خپلو سیمو ته دداخلي بې ځایه شویو خلکو بېرته ستنول مهم دي.” نوموړي وویل، نورو هېوادونو ته دورغلیو او ورتلونکو مهاجرو سره دداخلي بې ځایه شویو لوی توپیر دا دی چې له دوی سره خپل حکومتونه هم مرسته نه کوي او دکډوالۍ له نورو امتیازاتو او حقوقو هم برخمن نه دي.

ددغې ادارې یو بل چارواکي الګساندرا بېلک وویل: ”سره له دې چې داخلي بې ځایه کېدل د نورو ستونزو پیل بلل کیږي، خو په نورو هېوادونو کې دکډوالو او مهاجرینو شمېر او ستونزو ته په کتو داخلي بې ځایه شویو ته دنړیوالو پام نشته.”

ښاغلي بېلک وویل که نړیوال ددغې ستونزې مخه ونه نیسي دکډوالو شمېر به نور هم زیات شي. هغه وایي، ”موږ باید په دې پوه شو که له بې ځایه شویو سره مناسبه مرسته ونشي او هغوی مصون نشي، د نن داخلي بې ځایه شوی به سبا په بل هېواد کې مهاجر، پناه غوښتونکی او نړیوال کډوال وي.”

دناروې دکډوالو اداره وايی چې تېرکال نورو هېوادونو کې دکډوالو په مېشتولو او هغوی ته دژوند دنورو اسانتیاو په برابرولو ډېر مصرف وشو او داخلي بې ځایه شویو ته چا ډېر پام ونکړ. دغې ادارې په دې اړه ډېر جزییات ورنکړل چې دا بې ځایه شوي ترډېره په کومو هېوادونو کې دي، مګر دافغان چارواکو په وینا جنګونو او طبعي پېښو په افغانستان کې شاوخوا یو میلیونه خلک بې ځایه او بې کوره کړي دي.

                 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
عادله راز، بر نقش زنان تجارت پیشه افغان تاکید کرد
منبع : باختر   تاریخ: 5/24/2017
کابل – عادله راز معین اقتصادی وزارت امورخارجه جمهوری اسلامی افغانستان، دیروز با خانم منیژه وافق رئیس اتاق های تجارت زنان افغانستان دیدار کرد.
به اساس معلومات دفتر مطبوعاتی وزارت امور خارجه به آژآنس باختر، معین اقتصادی وزارت امور خارجه از کارکرد های ابتدائی این نهاد تازه فعال شده، ابراز خوشی نموده، خواهان موفقیت هرچه بیشتر این نهاد شد.
معین اقتصادی وزارت امور خارجه، کار زنان تجارت پیشه افغان را در چند سال اخیر مهم و فعال ارزیابی نموده، روی سهم بیشتر زنان تجارت پیشه افغان در عرصه تجارت تاکید نمود.
سپس رئیس اتاق های تجارت زنان افغانستان، از کارکرد های این نهاد در مدت زمان که شروع به فعالیت کرده اند معلومات ارائه نموده و از چگونگی کار ها و برنامه های آینده این نهاد برای معین اقتصادی وزارت امور خارجه هم چنان معلومات ارائه نمود. 
                   

تاوده بحثونه

ایا پر حکمتیار نیوکې د نظارشورا مخ سپینولای شي؟

 

پښتو کې یو متل دی وايی«چاڼي کوزې ته وویل چې تا کې دوه سوري دي!»‍

کابل ته د حکمتیار په راتګ سره له ټولو مخکې نظارشورا او اسلامي جمعیت په رسنیو کې یوه غوغا پورته کړې  چې هله باید عدالت پلی شي اوحکمتیار باید ژر د جرمونو په تور محکمه اومجازات شي. د عبدالله عبدالله او قانوني په څېر یو شمېر نورچې تازه يي نیکټایي تړل زده کړی، په یوه شپه دیموکراتان شوي او غواړي د دیموکراسۍ له دریځه د حکمتیار په وړاندې دوسیه پرانیځي او له نورو تورونو مخکې په مذهبي سخت دریځۍ حکمتیارمجازات کړي!

بلخوا په دې غوغا کې تر نورو هغه څوک مخکې روان دي چې هره ورځ يی هېواد او نظام سره د جرمونو په دوسیه کې نوی څپرکی ورزیاتیږي او په هیڅ شان له دې لارې د شاتګ تکل نه لري!

د زیات شرم خبره لا دا چې په پیل شوي قرصک کې ځیني په اصطلاح روښانفکران تر نظارشورا ډېر تاوده او مست نڅیږي او حکمتیار ته په مجازاتو کې د محاکمو دندو هم د ځان حق ګڼي.

که لنډ تېر تاریخ ته نظر واچوو د حکمتیار د مذهبي سخت دریځۍ، توندلاریتوب او جګړي یو غټ لامل خپله اسلامي جمعیت او نظارشورا ده چې اوس غواړي دا ټول تورونه پر حکمتیار او نورو ورواچوي او ځان افغانانو ته دیموکراتان او د سولې پتنګان وروپیژني!

حکمتیار د ټاکلې ايدیولوژۍ، ځانګړي سیاسي نړۍ لید او پخپل کړنچار کې د سخت دریځۍ له شهرت سره سره حق لري د دوی پشان پخپل هېواد کې واوسیږي، د خپلو اندیښنو او لیدتوګې سره سم ټولنیز فعالیت وکړي او د هېواد په سیاست کې د نورو پشان ونډه ولري.

دا هم باید هېر نه شی حکمتیار او د هغه اسلامي ګوند پخپله خوښه هېواد پریینښود، بلکې یو شمېر لاملونو نوموړی اړ کړ چې هېواد پریږدي او وسلې ته لاس کړي. د ۱۹۹۲ کال وروسته کله چې اسلامي جمعیت او نظارشورا په پخواني دولت کې د پنځم ستون په مټ کابل ونیو او په انحصاري ډول يي دولتي واک ترګوتو کړ، د رباني واکمنۍ سره د حکمتیار شخړه او جګړه دفاعي بڼه لري. په دې جګړو کې اسلامي جمعیت او نظارشورا د تیري کوونکی او د دولتي واک د انحصارګر پتوګه، خو حکمتیار د ځان او خپل حق په دفاع کې جګړې ته اړ کیږي.

د ۱۹۹۲ کال مخکې هم حکمتیار په تېره بیا د جلال اباد ښار د ۱۹۸۹کال جګړې په اړه خپله تېروتنه ومنله او په دې اړه يي له ننګرهایانو او افغانانو بخښنه وغوښته. اوس د اسلامي جمعیت او نظارشورا وار دی چې د کابلښار د ورانۍ او د ۷۰ زره کابلیانو د ټولوژنې پړه پرغاړه واخلي او په دې اړه له کابلیانو بخښنه وغواړي! عبدالله عبدالله چې ارګ کې د سولې او روغې جوړې په اړه نیشداره څرګندونې کوي، کولای شي هغه مهال چې د نظار شورا ویاند وو، په افشارو کې د هزاره ګانو د ټولوژنې په اړه اعتراف وکړي او بخښنه وغواړي!

اوس د دې وخت رسېدلی چې ټول جګړه مار تنظیمونه باید پخپلو تېرو کړو پښيمانه شی، له افغانانو بخښنه وغواړي او د نه تکرار ډاډ ورکړي. البته حق العبد خوندی دي او د هغو په اړه پریکړه بېل بحث دی.

د ولسمشر اشرف غني په بیساري نووښت او د حکمتیار په هېوادپالنې، اسلامي ګوند او حکمتیار سولې او روغې جوړې ته هرکلی ووایه او په زړورتیا سره بیرته هېواد ته راستون شو چې د افغانانو له تود ښه راغلاست سره مخامخ شو.

خو د ده په راتګ  او د روغې جوړې له بهیر سره په ملګرتیا بیا هم همغه  پخوانۍ کړۍ ناخوښه دي او په رسنیو کې پورته شوې غوغا هم له دې خبرې سرچینه نیسي. د حکمتیار په اړه ویل کیږی مذهبي سخت دریځه او جګړه مار دی او تازه دا چې د پارلماني نظام پرځای ریاستي نظام او د فیډرالي او پاشلې ادارې پرځای مرکزي غښتلی حکومت غواړي. خو اصلي خبره دا ده چې دا پوښتنې څوک کوي، ایا په هېواد کې یوازې حکمتیار مذهبي سخت دریځه دی، په نظارشورا او اسلامي جمعیت کې عطا نور، یونس قانوني، عبدالله عبدالله، صلاح الدین رباني، اسماعیل خان، د مسعود کورنۍ، ضیا مسعود او احمدولي مسعود او ډېر نور چې لږ مهال وړاندې له حکمتیار سره یوځای ټول د یوه تنظیم غړي ول، فرانسوی دیموکراتان او په افغانستان کې د ژانژاک روسو د اجتماعي قرارداد پلي کوونکي او یا د بلې اروپايي ــ امریکايی دیموکراسۍ ریښتیني لارویان او پلویان دي څه؟

که دي، خو ټول د یوې څمڅې کربوړې دي!

د جبل السراج د شرموونکي تړون څخه وروسته او پر کابل د یرغل په درشل کې احمد شا مسعود د پروان او کاپیسا ولایتونو خپلو پلویانو ته په یوه غونډه کې چې ویدیو يی په YouTube شته دی، وايي «… جهادي مشرانو، نه وایم چې ټولو، ورو ورو له دکتور نجیب اله سره اړیکې ټینګې کړې وې؛ هیڅوک انکار نه کوي، څو تنه زه پيژنم چې د ایټالیا روم کې د نجیب له استازو سره يي ولیدل، موږ او تاسو هغه په راډیو کې واوریدل. په هیواد کې دننه داسې یوه فعاله او ژوندۍ ټلواله چې د چلوټو مخه ونیسي او بې له ځنډه یوخوځښت راپیل کړي، نه لیدل کېده.

لویدیځوال چې موخه يي له لومړۍ ورځې تر ننه پورې خپلې ګټې دي نه د اسلام بریالیتوب،  دې خبرې ته په پام، دوی داسې یو حالت رامنځته کړی وو چې مجاهدین کمزوري کړي او بیا په دې لټه کې وو چې بلاخره د جهاد ګټې خپل لاس ته راوړي او خپل لاسپوڅي حکومت د سیاسي حل، د ملګرو ملتونو تر پوښښ لاندې او د بې پرې حکومت په نوم په کابل کې جوړ کړي. موږ باید تیرې خورا دردناکې  ورځې چې ۱۴ کاله موږ جهاد  وکړ اوله پنځه میلیونو زیات کډوال او له یو یا یونیم میلیون څخه زیات شهیدان او معیوب مو ورکړل رایادې کړو. روستیو ورځو کې ټولو دا انګیرله داسې ځواک چې نجیب راوپرځوي، نلري او لیدل يي چې برخلیک يي له بهر څه لویدیځوال او یا نور هیوادونه ټاکي او دوی دي چې غواړي پردی حکومت راولي او کابل کې يي  واک ته ورسوي. هغه ورځې هم نه هیروو چې یو شمېر ګوندونو د اسلامي ګوند په ګډون، بې طرفه حکومت ومانه او خپل لس تنه استازي يي وروپيژندل او چمتو شول چې د ملګرو ملتونو د پریکړو سره سم او د دې ټولنې تر مشرتوب لاندې حکومت ومني.

دا د پروان او باګرام نیول وو چې چا اصلآ په روستیو شېبو کې د داسې یو حرکت تصور هم نه شو کولای. تاسو پوهیږۍ چې یوازې یوه ورځ پاتې وه، یانې یوه ورځ روسته بې طرف حکومت ، کابل ته روان وو او په شا کې يي د ملګرو ملتو ځواکونه هم کابل ته رسیدل. یوازې په وروستۍ ورځ مې وویل چې الحمدالله د چلوټې مخه ونیول شوه او دغه ویاړ خدای د پروان او کاپیسا  د خلکو په برخه کړ او دې خلکو پخپلو سرښندنو سره پروان ونیو، باګرام یي ونیو او یوځل پاڼه په بل مخ واوښته….»

دا چې وروسته او نن هم جمعیت او نظارشورا وايي حکمتیار لومړی غوښتل کابل ته ننوځي، دا خوشې ښکرور درواغ دی. لومړی دولت کې د پنځم ستون په مټ، دوی کابل ونیو لکه څنګه چې احمدشا مسعود پورته اعتراف کوي او بیا يي د دولتي واک د انحصار لپاره حکمتیار سره جګړه پیل کړه.

که خبره د سخت دریځۍ او توندلاریتوب پر سر  وي، د برهان الدین رباني په مشرۍ اسلامي جمعیت او د احمدشا مسعود په مشرۍ نظارشورا په افغانستان کې د مذهبيExtremism بنسټ ییښودونکي دي چې د حکمتیار اسلامي ګوند يي په ښاخ کې هم نه شي راتلای.

کابل ته د حکمتیار په راتګ سره جمعیتیان او نظارشورا؛ د لصیف پدرام، احمد سعیدی، ملک ستیز او داسې نوروپه اصطلاح لسګونو روښانفکرانو سره یوځای په افغانستان کې یوازې حکمتیار د مذهبي سخت دریځۍ په ګنا نه بخښي! دلته که اسلامي جمعیت او نظارشورا چې پېژند او موخې يي له چا پټې نه دي يي یوه شېبه اخواته کړو او له یادو روښانفکرانو پوښته وشي چې تاسو ولې د جمعیت او نظارشورا په مذهبي سخت دریځۍ او توندلاریتوب سترګې پټوۍ، ایا له حکمتیار پرته تاسو نور سخت دریځه نه وینۍ؟

دوی ټول هڅه کوي د جمعیت او نظارشورا مذهبي سخت دریځي او شرارت پټ کړی، پر نورو د مذهبي شعارونو او تورونو لاندې خپل سیکټاریستي او ملي ضد څېره پټه کړي، د جهاد او مقاومت د مذهبي نغارې په بیا بیا ډنګولو سره د افغانانو ترمنځ د یووالي مخه ونیسي او په پای کې پرینږدي افغانان پر مرکزي حکومت راټول شی او هېواد د نظام، ادارې او مرکزي دولت خاوند شي.

که بله پوښتنه هم له دغو دیموکراتانو او جمعیتیانو وشي، اسلامي ګوند او حکمتیار چا اړ کړو چې وسلې ته لاس کړی، ایا تاسو نه واست چې د پرلپسې توطیو په مټ مو نه یوازې اسلامي ګوند بلکې یو شمېر طالبان هم اړ کړي چې د واکمنۍ په وړاندې وسله راواخلي!

ایا نن هم چې د ۱۹۹۲ کال پشان اسلامي جمعیت او نظارشورا د دولتي واک د انحصار په موخه د سولې اوملي روغې جوړې په وړاندې مورچل  نیسي او نیمچه ډیموکراتان يي غږ ورغبرګوي او ملاتړ يي کوي، په لویلاس د تمام عیار مذهبي سخت دریځه حکومت د رامنځته کېدو لپاره لار نه هواروي او د یوه دیموکرات حکومت او سیکولاریزم په وړاندې خپله نه خنډ کیږي!

په سرتمبه ګۍ سره د فیډرالیزم او نورو سیکټاریستي موخو لپاره له نظارشورا او اسلامي جمعیته ملاتړ او د یوه ریښتیني روښانفکري غورځنګ په وړاندې درېدل او دهېواد له نورو روښانفکرانو څخه څنګځن تېرېدل، په پای کې د مذهبي سخت دریځه واکمنۍ لپاره لار پرانیځي او دلته پر اسلامي ګوند تور ته د وخت اوځای اړتیا نه پاتیږي!

له بده مرغه داسې روښانفکران ځانته ګور خپله کني!

نن چې اسلامي ګوند سوله او روغه جوړه مني، د مرکزي حکومت ننګه او ملاتړ کوي، د ملي ګټو د د ملاتړ په سنګر کې دریږي، د ښځو حقوقو ته په درناوۍ او رعایت قایلیږي، باید وهڅول  وشي.

په ارګ کې د حکمتیار دا خبره چې چا د نجونو پرمخ تېزاب پاشلې وي، لعنت دې ورباندې وي؛ اوس د عبدالله عبدالله، یونس قانوني او نورو جمعیتیانو وار دی چې دوی هم لږ تر لږه د هغې ناهید په وړاندې چې د دوی له وحشته يي ځان په مکرویانو کې له شپږم منزل څخه ګوزار او شهیده شوه، پخپله ګنا اعتراف وکړی، پرځان لعنت ووايی او بخښنه وغواړي!

د ۲۰۱۷ کال د مۍ ۹ مه

سرلوڅ مرادزی

اشرف غنی: برای تحکیم صلح گام بسیار بزرگی برداشته شد

نوي خبرونه

منبع : رادیو آزادی تاریخ: 5/5/2017

گلبدین حکمتیار رهبرحزب اسلامی افغانستان چند ساعت پس از ورود‌ش به کابل در ارگ ریاست جمهوری از سوی شماری مقامات فعلی و سابق استقبال گردید.

محمد اشرف غنی رئیس جمهور در نشست استقبالیه از آقای حکمتیار در کابل گفت که حکومت برای فراهم ساختن زمینه صلح برای مردم تعهد کرده بود و حالا برای تحقق این تعهد گام‌های بزرگ برداشته شده‌است.

غنی: این راه را تا تحقق صلح کامل در کشور ادامه خواهیم داد.

او افزود:

”ما به ملت بزرگ افغانستان تعهد سپرده بودیم که زمینه تحقق صلح را فراهم می‌کنیم امروز گام بسیار بزرگی در این راستا برداشته شده و این راه را تا تحقق صلح کامل در کشور ادامه خواهیم داد.”

آقای غنی می‌گوید که نیت خوب حکومت و حزب اسلامی هر دو طرف را به کامیابی رسانده‌‌است.

وی گفت که صلح با حزب اسلامی را تنها اجماع ملی برای صلح ثابت کرده می‌تواند اجماع که نشان می‌دهد که خشونت در افغانستان تکرار شدنی نیست.

رئیس جمهور غنی همچنان به طالبان مسلح هشدار داد که اگر به پروسه صلح یکجا نشوند منزوی خواهند شد.

همچنان حکمتیار روز یکشنبه در ولایت ننگرهار از سوی مقامات دولتی مورد استقبال قرار گرفته و چاشت روز پنجشنبه به کابل رسید.

گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی در ارگ ریاست جمهوری در مراسم که به استقبال آمدنش به کابل در ارگ برگزار شده بود گفت که به‌خاطری مهار کردن خشونت‌ها در کشور با پروسه صلح یکجا شده‌است.

وی در سخنرانی‌اش در مورد برخی مشکلات در حکومت سخنرانی کرد اما گفت که نظام کنونی را به حیث یک حکومت می‌پذیرد و برای تقویت آن هرکس باید نقش خود را ادا کند.

وی همچنان بر برخی از احزاب و مردم که منافع شان را در جنگ جستجو می‌کنند صدا کرد که افغان‌ها را بگذارند تا مسیر شان‌را خود انتخاب نمایند.

آقای حکمتیار گفت که باید بالای ایران و پاکستان نیز فشار وارد گردد تا در مورد افغانستان یک سیاست جدید را در پیش گیرند.

وی گفت:

”دوستان و احزاب که با ایران تعلقات نیک دارند در کنار آن‌ها مشترکاً از ایران می‌خواهیم که دیگر از مداخله در امور افغانستان خود داری کند از کسانی‌که با پاکستان نیز تعلقات نیک دارند اگر حرف ما را می‌شنوند و حرف بالای شان تاثیر دارد به پاکستان بگویند که دیگر بس است و در ارتباط به افغانستان یک سیاست جدید را در پیش گیرد.”

وی گفت که هرچند برخی ملاحظات در مورد قانون اساسی دارد اما بخاطر ثبات در کشور این قانون را پذیرفته‌است.

در عین حال وی خواست آن‌های را بر جا ندانست که قانون اساسی کنونی باید تعدیل شده و در کشور حکومت پارلمانی به وجود آید.

وی گفت که نظام پارلمانی با شرایط کنونی در افغانستان مطابقت ندارد و حکومت ائتلافی نیز در افغانستان ناکام است.

آقای حکمتیار می‌گوید که وی همراه با خانواده‌اش به کابل آمده و از دیگر رهبران نیز تقاضا کرد که خانواده‌های شان‌را به کشور برگردانند و افغانستان را هم خانه وهم گور شان بدانند.

آقای حکمتیار در این نشست گفت که برای تأمین عدالت در کشور به یک محکمه مستقل و حکومت مقتدر نیاز است.

وی افزود:

”من نه مطالبه محکمه جنایت کاران جنگی را کرده‌ام و نه کسی را بنام جنایت کار جنگی یاد کرده‌ام مطالبه بخاطری نمی‌کنم که این وقت اش نیست چنین محکمه وجود ندارد که جنایت کاران جنگی را محکمه کند و متاسفانه حکومت حالا در آن موقعیت است که با آن‌ها حسابات خود را تصفیه کند.”

آقای حکمتیار برطالبان مسلح نیز صدا کرد که برای ختم بهانه برای بیرون شدن خارجی‌ها از کشور با پروسه صلح حکومت یکجا شوند.

در مراسم استقبالیه از حکمتیار صدها تن از طرفداران وی و مقامات بلند پایه نظام کنونی و گذشته شرکت داشتند.

حامد کرزی رئیس جمهور پیشین، رهبران پیشین جهادی، و شماری از نمایندگان احزاب سیاسی نیز در سخنرانی‌های شان آمدن گلبدین حکمتیار به کابل را گام مهم خواندند اما همه بر طالبان مسلح صدا کردند که از طریق گفتگوهای بین الافغانی به صلح حاضرشوند تا از سوی همه افغان‌ها استقبال شوند.
پینتاګون به راتلونکې اوونۍ افغانستان ته د ځواکونو د لېږلو وړاندیز سپینې ماڼۍ ته وسپاري
منبع : تاند تاریخ: 5/5/2017
د پینتاګون جګپوړي چارواکي وايي، تمه لري چې راتلونکې اوونۍ به په افغانستان کې د امریکايي پوځیانو د حضور په اړه سپینې ماڼۍ ته وړاندیز واستوي.

د اسوشیتید پریس خبري اژانس د راپور له مخې، د پینتاګون په وړاندیز کې به احتمالاً د اضافي پوځیانو د لېږلو غوښتنه هم شامله وي.

د اژانس د راپور له مخې، د امریکا پوځي چارواکو ویلي چې دوی په افغانستان کې د افغان ځواکونو د روزنې او مشورې ورکولو ماموریت د پراخولو لپاره زیاتو ځواکونو ته اړتیا لري.

د ناټو یوه جګپوړي مامور وویل چې د امریکا متحدو ایالتونو خپلو متحدانو ته لیکونه استولي او له هغو یې غوښتي چې افغانستان ته نور پوځي روزونکي او سلاکاران ولېږي.

اسوشیتید پریس اژانس وايي چې دغه امریکايي چارواکي نه غوښتل چې نوم یې واخیستل شي.

له هغه پلان سره سم چې ناټو او امریکا تر ۲۰۱۴ م کال وړاندې تصویب کړی و، ټاکل شوې وه چې په روان ۲۰۱۷ کې د ناټو یوازې ۱۰۰۰ پوځیان د امریکا د سفارت او کونسلګریو د ساتنې لپاره پاتې وای خو د طالبانو د حملو شدت سبب شو چې نه یوازې د ناټو پوځیان له ۱۳ زرو لږ نه شي بلکې نور ځواکونه هم راواستوي څو د طالبانو او نورو ترهګرو د بلوا مخه ونیسي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
سمپوزیم برای خودکفایی انرژی در افغانستان دایر شد
منبع : صدای امریکا تاریخ: 5/5/2017

سمپوزیم یک روزه بخاطر تشویق سرمایه گذاران داخلی و خارجی در سکتور انرژی افغانستان توسط وزارت انرژی و آب افغانستان با کمک بانک انکشاف آسیایی چهارشنبه دایر شد. هدف این گردهمایی طرح نظریات متخصصان بخش انرژی بخصوص انرژی قابل تجدید در مورد فرصت ها در عرصه تولید و توزیع انرژی بود.

شرکت کننده گان این سمپوزیم گفتند، افغانستان که متکی به کمک های خارجی است باید به هر قیمت به سوی خودکفایی حرکت کند و خودکفایی بدون صنعتی شدن کشور و صنعتی شدن کشور هم بدون داشتن انرژی میسر نیست. سخنرانان به سرمایه گذاری در سکتور انرژی و آن هم در سکتور انرژی قابل تجدید تاکید ورزیده گفتند که افغانستان دارای سه منبع بسیار خوب انرژی قابل تجدید (آب، آفتاب و باد) است که فرصت مناسب برای به دست آوردن انرژی می باشد.

به باور این آگاهان، هرگاه آب های سرگردان افغانستان که در حدود ۸۰ میلیارد مترمکعب در سال می باشد به خوبی مدیریت شود و از ۳۰۰ روز آفتابی افغانستان برای حصول برق استفاده شود، افغانستان نه تنها از لحاظ انرژی به خودکفایی خواهد رسید، بلکه قادر به صادرات انرژی نیز خواهد شد. همایون رسا، وزیر تجارت و صنایع افغانستان گفت که تعهد حکومت اینست که معضلات و چلنج های سر راه سرمایه گذاری به خصوص در سکتور انرژی را رفع نماید. آقای رسا گفت: ”ما تمام سرمایه گذاری ها را تشویق می کنیم ولی اساس تمام سرمایه گذاری ها انرژی است. بدون انرژی هیچ کاری را ما کرده نمی توانیم.”

امان الله غالب، معیین وزارت انرژی و آب به آینده درخشان سرمایه گذاری در سکتور انرژی صحبت کرد و گفت: ”سکتوری که فعلا بسیار بازارکلان است، سکتور انرژی است بخاطری که ما در حدود 250 میلیون دالر برق را از همسایه ها می خریم و اگر سکتور خصوصی به خصوص سرمایه گذاران داخلی سرمایه گذاری بکنند، ما این پول را به این ها می دهیم و برق مطمین می خریم.”

قربان حقجو، معیین وزارت تجارت و صنایع ادعا کرد که به خاطر پالیسی های تشویق سرمایه گذاری سال قبل یک و نیم برابر بیشتر سرمایه گذاری جذب شده است که بیشترین سرمایه گذاری در حدود 45 درصد دربخش انرژی و برق است. آقای حقجو، سرمایه گذاری یک کمپنی ترکی در ولایت هلمند در سکتور انرژی و همچنان سرمایه گذاری غضنفر گروپ و آقای بیات درسکتور انرژی را به طور نمونه یاد کرد.

مصطفی مستور، معین وزارت مالیه هم دستیابی به انرژی ارزان و دوامدار را در کاهش فقر و تبدیل شدن مملکت از حالت اقتصاد وارداتی و به اقتصاد خودکفایی مهم خوانده از سرمایه گذاران خواست که فقط به انرژی پاک سرمایه گذاری بکنند. آقای مستور گفت: ”صدای ما بالای سکتور خصوصی این است که وقتی که ما از انرژی پاک صحبت می کنیم، تکنالوژی های موثر را که تولید انرژی وارزان باشد روی بیاورند که مضر نباشند و محیط زیست را خراب نکند ماشین های کهنه کشورها قابل قبول نیست.”

اما در این سمپوزیم، سکتورخصوصی و سرمایه گذاران حرف های خود را داشتند. عتیق الله نصرت، رئیس عمومی اتاق های تجارت گفت که در کنار فرصت ها که از سوی مامورین حکومت یادآوری می شود چلنج ها هم به همان پیمانه وجود دارد. آقای نصرت گفت: ”در حال حاضر فضای مناسب برای سهم گیری سکتور خصوصی در تولید وتوزیع برق و حفظ و مراقبت سکتورانرژی مهیا نیست. چون فعلا مفاد متصور نیست و حکومت برنامه تشویقی ندارد، باید ابتدا منفعت بیشتر را به سکتور خصوصی بدهد.”

اما همه شرکت کننده گان این سمپوزیم به یک موضوع اتفاق داشتند که بدون توجه به سرمایه گذاری در سکتور انرژی قابل تجدید مملکت از وضعیت فعلی که دارای اقتصاد بیمار، مصرفی و متکی به کمک های خارجی است نمی تواند به مرحله دارای اقتصاد پویا برسد.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
سیاف: ګاونډیان دې په افغانستان کي دترهګرو ډلو له جګړو ملاتړ نه کوي
منبع : خبریال تاریخ: 5/5/2017

ګلبدین غونډهجهادي شخصیت او دحراست او ثبات شورا غړی عبدالرب رسول سیاف وايي ګاونډي هېوادونه دې په افغانستان کي له ترهګرۍ ملاتړ نه کوي.

سیاف پرون په ارګ کي یوې غونډې ته دوینا پرمهال دحزب اسلامي مشر ګلبدین حکمتیار ته دښه راغلاست دویلو ترڅنګ وویل، چي په هېواد کي روانه جګړه دځېنې ګاونډیو هېوادونو دګټو جګړه ده او دوی له دې لارې دلته خپلې ګټې خوندي کوي.

هغه پر وسله والو طالبانو غږ وکړ چي نور دې ددغه جګړې لمن په افغانستان کي ټوله کړي او دسولې له بهیر سره دې یو ځای سي. نوموړي همداراز پر ټولو جهادي شخصیتونو او مخورو غږ وکړ چي تېر دې هېر کړي او دښې راتلونکي لپاره دې په یوه ډاډمنه فضا کي ژوند غوره کړي.

سیاف یو ځل بیا ټینګار وکړ چي ګاونډیان دې دافغانستان له لویدلي حالت غلطه ګټه نه اخلي او دلته دې دجګړې له لارې خپلې موخې او سیالۍ نه تعقیبوي. هغه له ولسمشر اشرف غني مننه وکړه چي هېواد ته یې دسولې دراتګ زمینه برابره کړه او پر ټولو قومونو او مذهبونو یې غږ وکړ چي له تفرقې او تعصب لاس واخلي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
کرزی: که طالبان په رښتیا دبهرنیو ځواکونو وتل غواړي نو جګړه دې بس کړي
منبع : خبریال تاریخ: 5/5/2017

پخوانی ولسمشر حامد کرزی وايي طالبان دې دخپلو جګړو ددوام له لارې پرافغانانو ظلم او زیاتي ته زمینه نه برابروي. پخواني ولسمشر حامد کرزي چې نن یې په ارګ کې دحکمتيار دراتګ په وياړ یوې سترې غونډې ته وینا کوله، وویل طالبان دجګړو ددوام له لارې دبهرنیانو په لاس پرافغانګلبدین غونډهانو ظلم او وحشت ته زمینه برابروي.

حامد کرزي پرطالبانو غږ کړی چې که په رښتیا غواړي چې په هېواد کې امنیت ټينګ سي او بهرنیان له دې خاورې ووځي نو دسولې له پروسې سره دې یو ځای سي، په بین الافغاني مذاکراتو کې دې ګډون وکړي او ټولې ستونزې دې دخبرو له لارې حل کړي.
پخواني ولسمشر حامد کرزي همداراز پرحکومت هم غږ وکړ چې دبهرنیانو دځینو خپلسریو پر وړاندې دې ودرېږي. هغه دحزب اسلامي مشر ګلبدین حکمتیار ته ښه راغلاست ووایه او له هغه یې مننه وکړه چې دهېواد نازکو حالاتو ته په کتو یې دسولې غږ ته لبیک ووایه او دافغانانو دا یو ستر آرمان یې پوره کړ. نوموړي هیله څرګنده کړه چې طالبان هم یوه ورځ همداسې دسولې له بهیر سره یو ځای سي او دا دافغانان وژنې پردۍ جګړه پای ته ورسوي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
پینتاګون به راتلونکې اوونۍ افغانستان ته دځواکونو دلېږلو وړاندیز سپینې ماڼۍ ته وسپاري
منبع : تاند تاریخ: 5/5/2017

دپینتاګون جګپوړي چارواکي وايي، تمه لري چې راتلونکې اوونۍ به په افغانستان کې دامریکايي پوځیانو دحضور په اړه سپینې ماڼۍ ته وړاندیز واستوي. داسوشیتید پریس خبري آژانس دراپور له مخې، دپینتاګون په وړاندیز کې به احتمالاً داضافي پوځیانو د لېږلو غوښتنه هم شامله وي.
دآژانس دراپور له مخې، دامریکا پوځي چارواکو ویلي چې دوی په افغانستان کې دافغان ځواکونو دروزنې او مشورې ورکولو ماموریت دپراخولو لپاره زیاتو ځواکونو ته اړتیا لري. دناټو یوه جګپوړي مامور وویل چې دامریکا متحدو ایالتونو خپلو متحدانو ته لیکونه استولي او له هغو یې غوښتي چې افغانستان ته نور پوځي روزونکي او سلاکاران ولېږي.

اسوشیتید پریس آژانس وايي چې دغه امریکايي چارواکي نه غوښتل چې نوم یې واخیستل شي. له هغه پلان سره سم چې ناټو او امریکا تر ۲۰۱۴ م کال وړاندې تصویب کړی و، ټاکل شوې وه چې په روان ۲۰۱۷ کې دناټو یوازې ۱۰۰۰ پوځیان دامریکا دسفارت او کونسلګریو دساتنې لپاره پاتې وای خو دطالبانو دحملو شدت سبب شو چې نه یوازې دناټو پوځیان له ۱۳ زرو لږ نه شي بلکې نور ځواکونه هم راواستوي څو دطالبانو او نورو ترهګرو دبلوا مخه ونیسي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
نگرانی باشندگان کندز از وضعیت امنیتی در این ولایت
منبع : سپوتنک تاریخ: 5/5/2017

شمارى از باشندگان و اعضاى شوراى ولايتى کندز از افزايش ناامنى ها نگرانى نموده مى گويند که اگر به وضعيت امنىتى توجه نشود کندز براى بار سوم به دست مخالفان مسلح سقوط خواهد کرد.

به گزارش سپوتنیک به نقل از آژانس خبری پژواک، اين باشنده گان ولايت کندز اداره محلى و مرکزى را به عوام فريبى متهم نموده مى گويند که با گذشت هر روز وضعيت امنيتى خرابتر مى شود، اما مقامات هيچگونه توجه در زمينه نمى کنند. امرالدين ولی رئيس شورای ولايتی کندز به آژانس خبرى پژواک گفت که طالبان به دروازه های کندز رسيده اند وچندين روز مى شودکه مقامات از آغاز عمليات تصفيوى خبر ميدهند، اما تاهنوز اين عمليات هيچگونه دست آوردى نداشته است. وی ارگانهاى امنيتی را به بی توجهی و ناتوانی درراستای جلوگيری ازنفوذ وتحرک مخالفان مسلح دولت دراين ولايت متهم کرد.

صفی الله اميری عضو ديگر شورای ولايتی کندز با انتقاد از حکومت محلى مى گويد: ”۸۰ درصد اراضی کندز در دست طالبان است ۶ ماه قبل عمليات پامير شروع شده بود، اصلاً دست آوردى نداشت، ما ازدولت مي خواهيم که به کندز توجه جدی کند.”

باشندگان کندز نيز از افزايش مشکلات امنيتى نگرانى نموده و مى افزايند كه سپردن كار به اهل آن در ولايت کندز سبب گسترش ناامنى ها شده است. این درحالیست که مل پاسوال عبدالحميد حميدی قوماندان امنيه كندز ميگويد که عمليات تصفيوى براى سرکوب مخالفان مسلح درکندز جريان دارد، اما بخاطر برخی از مشکلات به کندی پيش ميرود.

حميدی وضعيت امنيتى اين ولايت را قناعت بخش خوانده می گويد: ”عمليات های ما جريان دارد، اما با در نظرداشت اراضی و بخاطر جلوگيرى از تلفات ملکی بعضی وقت ايجاب مى کند که با احتياط عمل کنيم.”

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ترس و وحشت از مانور نظامی هواداران حکمتیار در کابل
منبع : سلام وطندار تاریخ: 5/5/2017

هم‌ زمان با ورود گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی به پایتخت، برخی از هوادارانش با جنگ ‌افزار های سبک و سنگین سوار بر موتر ها قدرت ‌نمایی کرده و او را تا منزلش همراهی کردند.

شماری از مردم کابل می ‌گویند، حکمتیار با ورودش به کابل، قدرتش را به نمایش گذاشت و ترس و وحشت را در میان مردم ایجاد کرد.

آنان از حکومت می ‌پرسند که نیاز ورود حکمتیار با این شمار افراد مسلح در داخل شهر کابل چه بود؟ مردم می ‌گویند، افراد مسلح در داخل شهر امنیت روانی مردم را مختل ساخته و سبب رنجش خاطر آنان شده‌اند.

فریدون یکی از باشنده‌گان پایتخت می‌ گوید، توافق ‌نامۀ صلح با حزب اسلامی به هدف صلح و آرامش امضا شده، نه برای اجرای مانور نظامی و نمایش قدرت. او می ‌گوید، افراد وابسته به حزب اسلامی پس از صلح با حکومت باید سلاح‌ های دست ‌داشتۀ ‌شان را به زمین بگذارند.

نعمت‌الله از دیگر باشندۀ کابل می‌گوید، حکومت باید تمام افراد وابسته به حزب اسلامی را خلع سلاح کند.

مردم کابل تأکید می کنند و می ‌گویند که دیگر از جنگ و ناامنی خسته شده‌اند و به هیچ‌ صورت نمی ‌توانند این ‌گونه رفتار های وحشت ‌انگیز را تحمل کنند.

اما نادر افغان، سخنگوی حزب اسلامی به سلام‌ وطندار می ‌گوید، هواداران این حزب در سطح شهر هیچ‌ گونه مانوری را انجام نداده‌اند و تنها شمار محدودی از نگهبانان آقای حکمتیار با سلاح در چوکات نیروهای امنیتی ایفای وظیفه کرده‌اند.

به گفتۀ آقای افغان، افراد حزب اسلامی به تعهداتش با حکومت پابند است و به زودی سلاح ‌های‌ دست داشتۀ ‌شان را بر زمین می‌ گذارند. خواستیم در این باره دیدگاه وزارت امور داخله را نیز داشته باشیم، اما با تماس ‌های مکرر موفق نشدیم.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
نهادهای مدنی: سیما سمر از پول کمیسیون چندین نهاد و هوتل ساخته‌است
منبع : رادیو آزادی تاریخ: 5/5/2017

شماری از نهاد های مدنی رئیس کمیسیون مستقل حقوق بشر را به فساداداری و انتقال پول ‌های کمیسیون به حساب شخصی خودش متهم می ‌کنند و وی را برای پاسخگویی درباره کارکرد هایش به مناظره فرامی ‌خوانند.
آنان که روز پنج شنبه در عکس العمل به خاموشی سیما سمر در برابر رویداد های خونین در کشور نشست خبری برگزار کرده بودند، گفتند که عکس العمل نشان ندادن این کمیسیون علیه چنین رویداد ها نشان دهنده آن است که وی برای یک قوم مشخص کار می‌ کند. این فعالان می‌ گویند، سیما سمر از پول کمیسیون مستقل حقوق بشر، چندین نهاد و هوتل ساخته‌است.

ناکارایی‌ها در راستای تأمین عدالت اجتماعی و حقوق بشری، ناتوانی رهبری نیز بخشی از اتهام ‌هایی بودند که این فعالان بر وی وارد می‌ کنند. نهاد های متذکره شامل اعضای نهاد ‌های مدنی جوانان امروز، آرمان‌ های ملی، جنبش ملی افغان و روند نجات ملی بودند. یوسف زازی مسئول مرکز اثر علمی و فرهنگی و یکی از فعالان مدنی، کرسی کمیسیون مستقل حقوق بشر را به کرسی شاهی تشبیح کرد و گفت که در پانزده سال در انحصار خانم سمر مانده‌است و به گفته او، این کمیسیون باید لغو گردد و یا خانم سمر از این سمت برکنار شود.

او افزود: ”بعد از این برای مردم افغانستان در کمیسیون هم چون افراد مانند خانم سمر، قابل پذیرش نیستند، این باید به پایان برسد و حکومت نیز در این زمینه کم از کم مسئولیت دارد تا بپرسد، در کنار این، در چند سال گذشته که خانم سمر در این سمت کار کرده‌است، پول هنگفتی را از آدرس کمیسیون به دست آورده ‌است در بامیان هوتل ساخته‌ است، در ولسوالی جاغوری بنام شهدا یک نهاد ساخته‌ است و همین ‌گونه در بامیان نیز بنیاد کودکان را ساخته ‌است و این خانم فعلاً عضویت شورای عالی یک حزب سیاسی را دارد.”

در سال ۱۳۹۱ خورشیدی، عبدالکريم عزيزى یکی از کمیشنران این کمیسیون که بر اساس فرمان حامد کرزی رئیس جمهور پیشین افغانستان به این کمیسیون گماشته شده بود، از سوی رهبری آن برکنار گردید. وی پس از برکناری اش، گفت که در این کميسيون فسادگسترده، تبعيض و تعصب وجود دارد و مبارزۀ وی علیه فساد، سبب شد تا او خلاف قانون و بدون منظورى رئيس جمهور، برکنار گردد که از سوی کمیسیون مستقل حقوق بشر رد شده بود.

با این همه، شماری از فعالان مدنی در نشست روز پنج شنبه گفتند که کسانی هم عضویت این کمیسیون را دارند که پیشتر در جنایت ‌های بشری دخیل بوده‌اند، اما نام‌ های این افراد را مشخص نمی‌ سازند. قضیه فرخنده، حملات انتحاری در ولایات پکتیا، پکتیکا، ننگرهار، بدخشان و مشابه این رخداد هایی هستند که این فعالان مدنی از خاموشی سیما سمر رئیس کمیسیون مستقل حقوق بشر در بر آن‌ ها به گونه مثال یاد می ‌کنند.

آنان می ‌گویند، در تمام زون ولایات جنوب و جنوب شرقی و نیز ولایات پروان و کاپیسا تنها یک یک دفتر ساحوی دارد، در حالی ‌که در دیگر ولایات چنین نیست. اما این اتهام‌ ها تا چه پیمانه بجا خواهند بود؟

کمیسیون مستقل حقوق بشر با وجود تماس‌ های مکرر ما به این پرسش پاسخ نداد، اما برخی از نمایندگان مردم در ولسی جرگه بر گفته‌ های فعالان مدنی مهر تائید می ‌مانند. غلام سرور فایز یکی از این نمایندگان که پیشتر عضویت کمیسیون حقوق بشر و جامعه مدنی این جرگه را نیز داشت، در این باره می‌گوید: ”خانم سمر به هیچ مرجع خود را پاسخگو نمی‌ دانست و دیکتاتورانه عمل می‌ کرد و چیزی روشنی است که سیاسی عمل کرده‌است و هیچگاه، موضع گیری حقوق بشری و قانونی نداشته برعکس جانبدارانه بوده ‌است و سیاسی بوده ‌است در حالیکه باید بر همه مسایل حقوقی نگاه می ‌کرد، هر چه از اتهام اختلاس بر او وارد شده ‌است ممکن فراتر باشد، زیرا وی برای هیچ کسی پاسخ گو نبوده ‌است.”

آقای فایز تأکید می‌ کند که خانم سمر هیچگاه در پانزده سال گذشته بر ناکارایی‌ها و مشکلات این کمیسیون خودش را به هیچ مرجع‌یی پاسخگو ندانسته ‌است که این خود برای حکومت واضح می ‌سازد تا شخص جدیدی با طرح جدیدی را در این کمیسیون بگمارد که از عملکرد ها و برخورد های سیاسی به دور باشد. خواستیم در این باره دیدگاه ریاست جمهوری را نیز داشته باشیم، اما به تماس‌ های مکرر ما پاسخ داده نشد.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ارګ کې دحکمتیار تود هرکلی
منبع : دامریکا غږ تاریخ: 5/5/2017

حکمتیار په خپله وینا کې ددولت ټول مخالفین سولې ته راوبلل.

بې له جنرال دوستم او دجمعیت اسلامي دګوند له مشرانو، نږدي ټولو دولتي مشرانو او سیاسي شخصیتونو دحکمتیار دهرکلي په غونډه کې برخه اخیسته وه.

دافغانستان جمهور رئیس محمد اشرف غني دگلبدین حکمتیار دهرکلي په ځانگړو مراسمو کې دحزب اسلامي سره دجگړې پای ته رسیدل د یو بنسټیزه لاسته راوړنې په توگه وگڼل او په ځاگړې توگه یې د ښاغلي حکمتیار د ”نیت او ارادې” ستاینه وکړه.

دافغانستان دحکومت او دحکمتیار دحزب اسلامي ترمنځ موافقه په تیر مني کې لاس لیک شوه، خو دغه جهادي مشر ترتیرې اونۍ پورې په یو نامعلوم ځای کې اوسیده. جمهور رئیس غني وویل: ”زمونږ خبرې باید په باور بدلې شي نه مقابلې. له بلې خوا دانتخاباتو له لارې واک ته رسیدل زمونږ د اوسني سیاسي ژوند تر ټولو مهم اصل دی.”

ښاغلي حکمتیار چې دڅه دپاسه دوو لسیزو وروسته کابل ته راستون شو وویل چې دحکومت سره پرته له کوم شرطه همکارۍ ته تیار دی او دسیاسي قدرت یا څوکۍ دنیولو لپاره یې ددولت سره سوله نه ده کړې. دافغانستان داسلامي حزب مشر چې له یو اړخه دافغانستان د٩٠ لسیزې په کورنۍ جگړې کې دخیل و دواک انحصار او دبل دحذفولو لپاره هڅه یې دکورنیو جگړو او ورانیو انگیزه وبلله.

گلبدین حکمتیار دطالبانو په گډون ددولت ټول وسله وال مخالفین سولې ته راوبلل او وویل چې هیڅ اړخ باید دبل دحذفولو لپاره هڅه ونه کړي. هغه په افغانستان کې دبهرنیانو دپوځي شتون په ردولو سره وویل چې په افغانستان کې سولې ته درسیدو یواځنۍ لار رښتینې او مخلصانه بین الافغاني مذاکرات دي. ښاغلي حکمتیار ټینگار وکړ چې بهرني ځواکونه دافغانستان دجگړې وړونکي او دسولې ضمانت کوونکي نه شي کیدای، خو دهغه په وینا اوس هم یو شمیر په افغانستان کې دبهرنیو سرتیرو دشتون غوښتونکي دي.

کابل ته دراتگ لپاره دښاغلي حکمتیار ددرناوي په ځانگړو مراسمو کې دجمهور رئیس او اجرائیه رئیس سربیره، پخواني جمهور رئیس حامد کرزي او دافغانستان زیات شمیر جهادي او سیاسي مشرانو گډون کړی و.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
پنځه څلويښت تنه ډار اچوونکي په جنوب زون کې ووژل شول
منبع : باختر تاریخ: 5/5/2017

کابل:
د٢٠٥ اتل قول اردو قوماندانۍ دهېواد په جنوب زون کې دپنځه څلويښتو تنو ډار اچوونکو دوژل کيدو خبر ورکړ.

ددغې قول اردو مطبوعاتي دفتر باختر آژانس ته ديوې خبرپاڼې په ليږلو سره ويلي دي چې دغه ډار اچوونکي دقندهار ولايت دميوند، دروزګان ولايت ددهراود او دزابل ولايت دنوبهار او شملزو دولسواليو په مربوطاتو کې په تيرو څليرويشتو ساعتوکې دملي اردو او دنورو امنيتي ځواکونو دګډو عملياتو په بهيرکې ووژل شول.

دغه راز په دغو عملياتوکې ديرش تنه نور ډار اچوونکي ټپيان شوي دي. په دغو عملياتوکې دتوپچي او هوايي قوتونو رول ارزښتناک بلل شوى دى.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
خدمات 4G برای نخستین بار در افغانستان افتتاع شد
منبع : آریانا نیوز تاریخ: 5/5/2017
برای نخستین بار خدمات 4G امروز از سوی شرکت مخابراتی افغان بی سیم در افغانستان افتتاع شد.

افغان بی سیم به عنوان نخستین شبکه ای مخابراتی پیشتاز در کشور ۱۵ سال قبل به فعالیت آغاز کرد. این شبکۀ مخابراتی پس از فعال ساختن نسل 3G در افغانستان، این بار خدمات 4G را به مشتریان اش تقدیم میکند.

امین رامین، رئیس شرکت افغان بی سیم میگوید، “امروز در ۵۰ سایت 4G با توانایی ۳۰۰ میگابایت در ثانیه برای عرضۀ خدمات در بخش های از کابل آغاز به فعالیت کرد که پسان تر این خدمات فراگیرتر میشود.”

خدمات 4G با سرعت بیشتر و مصرف کمتر نسبت به خدمات 3G به مشترکین شرکت مخابراتی افغان بی سیم ارائه میشود که سرعت بارگیری آن هم چنان دو برابر خدمات 3G است. در همین حال وزارت مخابرات و تکنالوژی ارائه خدمات 4G را در اقتصاد کشور سودمند میخواند.

نجیب الله عزیزی، رئیس ادارۀ اترا در وزارت مخابرات و تکنالوژی میگوید، “آغاز 4G بار دیگر یک گام مهم در راستای انکشاف زیربنا و توسعۀ خدمات پر دست آورد است و ما را هم ردیف با کشور های منطقه ساخته است.”

هم اکنون شرکت مخابراتی افغان بی سیم دارای ۵ ملیون مشتری در سراسر افغانستان است و خدمات 3G این شرکت در بیشتر ولایت در نقاط دوردست افغانستان فعال است.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ولسمشر غني: هېواد کې دسولې ټینګښت لپاره ستر ګام واخیستل شو
منبع : دآزادی رادیو تاریخ: 5/5/2017

ولسمشر محمد اشرف غني وايي چې کابل ته دګلبدین حکمتیار له راتګ سره دسولې لپاره ستر ګام اخیستل شوی او دې لارې ته به دبشپړې سولې تر ټینګښت پورې دوام ورکړي.
ښاغلي غني په ولسمشرۍ ماڼۍ کې دحزب اسلامي مشر ګلبدین حکمتیار ته دښه راغلاست په جوړو شویو مراسمو کې وویل، حکومت او حزب اسلامي له دې بریا سره وښوده چې افغانان خپلې ستونزې خپله حلولی شي. دحزب اسلامي مشر ګلبدین حکمتیار ته کابل ته له راتګ نه څو ساعته وروسته په ولسمشرۍ ماڼۍ کې دحکومت داوسنیو او پخوانیو ځینو چارواکو له خوا هرکلی وویل شو.

ولسمشر محمد اشرف غني په ارګ کې دحکمتیار لپاره دښه راغلاست غونډې ته وویل چې حکومت افغانانو سره دسولې دزمینو دبرابرو ژمنه کړې وه او اوس ددغې ژمنې دپوره کېدو یو ستر ګام پوره شوی دی. نوموړي زیاته کړه: ”موږ دافغانستان ستر ملت ته ژمنه ورکړې وه چې دسولې دټينګښت لپاره زمینه برابروو او نن په دې لار کې ستر ګام اخیستل شوی دی، خو دې لارې ته به دبشپړې سولې تر ټینګښته دوام ورکړو.”

ښاغلی غني وايي، د حکومت او حزب اسلامي نیتونو، واقعي او سمو قضاوتونو دواړه لوري تر دې سترې بریا ورسول چې د ده په باور په پیل کې یې ډېرو خلکو فکر نه شو کولای. ده وویل، دحزب اسلامي سره سوله دسولې لپاره ملي اجماع ثابتوي کوم چې ښيي په افغانستان کې دتاوتریخوالي تاریخ تکرارېدونکی نه دی.

ښاغلي غني وسله والو طالبانو ته وویل چې دحزب سلامي په څېر د سولې لار غوره کړي که نه د ده په باور له انزوا سره به مخ شي. نوموړي زیاته کړه: ”دلته یو ځل بیا پر ټولو وسله والو مخالفینو غږ کوم چې دسولې مخالفت دې نه کوي ځکه سوله د خدای امر دی او جنګ د حل لار نه ده، وسله والو مخالفینو ته په کار ده چې دحزب اسلامي پر قدم پل کېږدي او که وسله وال مخالفین دافغانانو خیر او سوله نه غواړي انجام یې معلوم دی، انجام یې انزوا او ددین او دنیا ناکامي ده.”

دملي وحدت حکومت او حزب اسلامي تېرکال دمیزان په میاشت کې دسولې تفاهم لیک لاسلیک کړی و چې اته میاشتې وروسته یې مشر ګلبدین حکمتیار د تېرې شنبې په ورځ په لغمان ولایت کې راڅرګند شو. حکمتیار ته بیا دیکشنبې په ورځ په ننګرهار ولایت کې د دولتي چارواکو له خوا هر کلی وویل شو او د پنجشنې په ورځ غرمه مهال کابل ته راورسېد.

دحزب اسلامي مشر ګلبدین حکمتیار په ولسمشرۍ ماڼۍ کې د ده لپا ره د ښه راغلاست جوړو شویو مراسمو ته وویل، دروغې جوړې سره ځکه مل شوی چې حکومت وکولای شي روان تاوتریخوالی مهار کړي. ده په خپله وینا کې دحکومت په شته ځينو ستونزو خبرې وکړې خو ویې ویل چې اوسنی نظام دیوه واقعیت په توګه مني چې د پیاوړتیا لپاره یې باید هر څوک رول ادا کړي. نوموړي پر هغو ډلو او خلکو غږ وکړ چې دجګړو له لارې خپلې ګټې لټوي تر څو افغانان پرېږدي چې خپل مسیر په خپله وټاکي.

ښاغلي حکمتیار وویل په دې لړ کې باید په ګاونډيو هېوادونو پاکستان او ایران هم په ګډه فشار واچول شي ترڅو دافغانستان په اړه نوی سیاست غوره کړي. نوموړي زیاته کړه: ”هغه دوستان او هغه ګوندونه چې له ایران سره نیکې اړیکې لري دوی مخکې او موږ یې په څنګ کې په ګډه کې به له ایرانه وغواړو چې دافغانستان په چارو کې نور له لاسوهنو ډډه وکړي څوک چې له پاکستان سره ښې اړیکې لري او هغوی یې خبرې اوري هغوی به پاکستان ته ولېږو چې نور بس ده او دافغانستان په اړه یو نوی سیاست غوره کړی.”

ده وویل که څه هم ځينې ملاحظات لري، دثبات په خاطر یې دافغانستان اساسي قانون منلی، خو دهغو خلکو غوښتنې یې پر ځای ونه بللې چې اوسنی قانون باید تعدیل او په هېواد کې پارلماني نظام حاکم شي. نوموړي وویل پارلماني نظام دافغانستان له شرایطو سره برابر نه دی او ایتلافي حکومت هم په افغانستان کې نه چلېږي.

ښاغلی حکمتیار وايي، کابل ته له خپلې کورنۍ سره راغلی او دحکومت په مشرانو یې هم غږ وکړ چې دا هېواد خپل کور او ګور وګڼي اوخپلې کورنۍ افغانستان ته راولي. ښاغلي حکمتیار دې غونډې ته وویل چې په افغانستان کې دعدالت دټینګښت لپاره خپلواکه محکمو او ځواکمن حکومت ته اړتیا ده.

نوموړي زیاته کړه: ”ما نه دجنګي جنایتکارانو دمحاکمې غوښتنه کړي او نه مې څوک د جنګي جنایتکار په نوم یاد کړی مطالبه یې ځکه نه کوم چې دا یې وخت نه دی، داسې محکمه نشته چې جنګي جنایتکاران محاکمه کړي او له بده مرغه دولت اوس په هغې پوزیشن کې نه دی چې له دوی سره خپل حسابونه تصفیه کړي.”

ښاغلي حکمتیار پروسله والو طالبانو غږ وکړ چې په هېواد کې دبهرنیانو دحضور بهانې ختمې او دحکومت سره روغې جوړې ته کېني. دګلبدین حکمتیار لپاره دښه راغلاست په دغو مراسمو کې دحکمتیار سلګونو خواخوږو او داوسني او پخواني حکومت لوړ پوړو چارواکو ګډون کړی و.

پخواني ولسمشر حامد کرزي، جهادي مشرانو او دځينو ګوندونو استازو هم په خپلو ویناوو کې کابل ته دګلبدین حکمتیار راتګ مهم وګاڼه خو ټولو پر وسله والو طالبانو غږ وکړ چې دبین الافغاني خبرو له لارې ورته سولې ته زړه رامخته شي چې د ټولو افغانانو لخوا به یې هر کلی وشي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
حکمتیار: برای صلح و برادری آمده‌ام
منبع : دویچه ویلی تاریخ: 5/5/2017

گلبدین حکمتیار پس از پانزده سال مخالفت مسلحانه با حکومت افغانستان روز پنجشنبه وارد کابل شد. او از جلال آباد به کابل توسط کاروان طویلی از وسایط نظامی و غیرنظامی دولتی و نگاهبانی هلیکوپترها تامین امنیت می‌شد. حزب اسلامی افغانستان در پانزده سال گذشته پس از طالبان بزرگترین جریان مخالف مسلح دولت را تشکیل می‌ داد. اما در نتیجه تلاش ‌های شورای عالی صلح و حکومت افغانستان، توافقنامه صلح توسط محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان و گلبدین حکمتیار امضا شد.
حکمتیار پس از ورود به کابل به قصر ریاست جمهوری رفت و در جمع سیاستمداران افغانستان سخنرانی کرد. محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان در مراسمی که به مناسبت ورود حکمتیار به کابل برگزار شده بود گفت: «گردهمایی امروز ما یک بار دیگر ثابت می‌ کند که جمهوری اسلامی افغانستان برای رسیدن به صلح تعهد قوی و استوار دارد.» رئیس جمهور غنی افزود که افغان ‌ها نباید بیش از این برای رسیدن به هدف، باهم جنگ کنند: «مردم ما می‌ خواهند که سیاست جایگزین جنگ شود و برای برآوردن خواسته‌ های خود از وسایل مشروع و قانونمند استفاده کنیم.»

پیام حکمتیار

گلبدین حکمتیار در این مراسم گفت که برای «دوستی و برادری» آمده است و تلاش می‌ کند جنگ را پایان دهد و برای تامین صلح با حکومت همکاری نماید. حکمتیار طالبان را برادر خطاب کرد و گفت که در میان این گروه افراد خوب و بد حضور دارند. حکمتیار تاکید کرد که مردم افغانستان به شدت فقیر اند و از جنگ خسته شده‌اند. او از ایران و پاکستان خواست تا مداخله در امور افغانستان را پایان دهند و جوانان افغان را به جنگ سوریه و عراق نفرستند. رهبر حزب اسلامی از کشور های قدرتمند تقاضا کرد تا اجازه دهند افغان ‌ها در بین خود صلح کنند و به تفاهم برسند. حکمتیار از رسانه ‌ها نیز خواست تا برای وحدت و همبستگی افغان ‌ها فعالیت کنند و اجازه دهند دیگران نیز از حق آزادی بیان استفاده نمایند. او تاکید کرد رسانه‌ هایی که برای نفاق فعالیت می ‌کنند باید مهار شوند.

وقت محاکمه جنایتکاران جنگی نیست

در حالی که نهاد های مدافع حقوق بشر حکمتیار و سایر رهبران گروه ‌های جهادی را که در کشتار های دهه هفتاد دست دارند، به نقض حقوق بشر متهم می‌ کنند و خواستار سپردن آنان به عدالت هستند، آقای حکمتیار گفت که هنوز هم وقت محاکمه جنایت کاران فرانرسیده است. حکمتیار گفت، با وجودی که ملاحظات زیادی در مورد قانون اساسی افغانستان دارد و باید تغییرات زیادی در این قانون بیاید، اما حالا این قانون را پذیرفته و آن را قبول دارد. به باور حکمتیار، حکومت ائتلافی در افغانستان موفق نیست ولی او تاکید کرد که هدف اش سقوط حکومت کنونی نیست.

آقای حکمتیار گفت، برای پایان حضور خارجی‌ ها در افغانستان باید گروه‌ های مخالف مسلح دولت به پروسه صلح بپیوندند و به این ترتیب به حضور نظامی کشور های خارجی به افغانستان پایان دهند. او تاکید کرد که انحصار قدرت همواره باعث ادامه جنگ در افغانستان شده و صلح زمانی تامین می ‌شود که همه گروه‌ ها خود را در ساختار قدرت ببینند.

در همین حال مردمان افغانستان به این باورند که پیوستن گلبدین حکمتیار به پروسه صلح در صورتی که منجر به بهبود شرایط امنیتی و ثبات سیاسی شود، به نفع مردم خواهد بود. ابراهیم درویشیان یک تعبه افغانستان گفت: «اگر آمدن آقای حکمتیار سبب صلح و آرامی شود، بسیار خوب است. اما نباید فراموش کنیم که گذشته حکمتیار و دیگران که متهم به نقض حقوق بشر هستند، از سوی یک محاکمه عادلانه بررسی شود.»

افغان ‌هایی که در جریان جنگ احزاب جهادی ضرر دیده و اعضای خانواده‌ های شان را از دست داده‌اند، خواهان عدالت هستند و می ‌گویند، سیاست مدارانی که برای رسیدن به قدرت خون مردم را ریختانده‌اند، باید به عدالت سپرده شوند. عبید یوسفی یک باشنده کابل عضو خانواده‌اش را در نتیجه راکت ‌پراکنی ‌های کابل از دست داده است، می‌گوید با آمدن دوباره حکمتیار به کابل از رسیدن به عدالت ناامید شده است، «نه تنها من بلکه مردم افغانستان خواهان عدالت هستند چون از جنگ های تنظیمی ضرر دیده‌اند.» این بازمانده قربانی جنگ تاکید کرد که بجای استقبال و بدرقه از حکمتیار، دادخواهی می ‌شد و زمینه سپردن او به عدالت فراهم می ‌گردید.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
حکمتیار: حکومت در برگزاری محکمه مجرمان جنگی ناتوان است
منبع : کلید تاریخ: 5/5/2017

گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی می ‌گوید: “محاکمه مجرمان جنگی را نمی ‌خواهد، زیرا حکومت در برگزاری محکمه عادلانه مجرمان جنگی ناتوان است.”
حکمتیار می ‌افزاید: “گرچه در اصول طرفدار محکمه جنایات کاران جنگی نیست، اما تاکید می ‌کند که برای محکمه جنایات کاران جنگی یک حکومت قوی و محکمه عادلانه ضرورت است.”
در همین حال برخی سران جهادی نیز بر فراموش کردن گذشته تاکید کرده، از همه خواستند تا متحد شوند و برای نجات کشور از بحران موجود تلاش کنند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
نظارت معادن: فساد و بی کفایتی در وزارت معادن به اوج خود رسیده است
منبع : پژواک تاریخ: 5/5/2017

کابل – دیدبان معادن افغانستان، با ابراز نگرانی از آن چه که نبود ظرفیت کاری در وزارت معادن می خواند می گوید که فساد در این وزارت به اوج خود رسیده است. سیداکرام افضلی رئیس نهاد غیردولتی دیدبان شفافیت افغانستان به نمایندگی از ”دیدبان معادن افغانستان” که شبکه یی متشکل از ۳۰ نهاد مدنی است امروز در یک نشست خبری در مورد چگونگی کارکرد وزارت معادن و میزان جمع آوری عواید آن صحبت کرد. وی گفت که پنجمین گزارش نهاد ”ابتکار شفافیت صنایع استخراجی افغانستان” در مورد معادن افغانستان که به تازگی نشر شده است، مملو از خلا و تناقص بوده است.

به گفته افضلی، این گزارش نشان دهنده پروسۀ نظارت و مدیریت ضعیف وزارت معادن و پترولیم در زمینه جمع آوری عواید است. افضلی افزود: ”وزارت معادن و پترولیم و وزارت مالیه در عرصه مدیریت و بررسی عواید معادن ناکام بوده اند، دیدبان معادن هشدار می دهد که خلا ها و تناقضات بزرگی در معلومات ارایه شده دولت برای گزارش ابتکار شفافیت صنایع استخراجی وجود داشته است.”

این عضو نظارت معادن گفت: ”این گزارش یکی از بدترین گزارش هایی است که از سوی وزارت معادن و مالیه ارایه شده است، در این گزارش هیچ یک از پیشنهادات نهاد های جامعه مدنی گنجانده نشده است و هم چنان اطلاعات، احصائیه و ارقام متضاد در آن دیده می شود.” به گفته وی، وزارت معادن معادن در مدیریت معادن افغانستان ناکام بوده و این گزارش ”نمونه خوبی” از بی کفایتی و فساد که در این وزارت است.

اکرام افضلی به طور نمونه به عواید تصدی زغال سنگ شمال در سال ۱۳۹۳ اشاره کرد و گفت که عواید این اداره از در آن سال ۴۴۴ میلیون افغانی نشان داده شده بود اما این رقم در سال ۱۳۹۴ به چهار میلیون افغان رسیده است. وی گفت که باید مشخص شود که علت این کاهش به دلیل فساد در تصدی استخراج کننده بوده و یا مقام های وزارت معادن نیز در آن نقش دارند. به باور افضلی، مقام های وزارت معادن به دلیل فساد سازمان یافته در این وزارت، از ارایه اطلاعات به رسانه ها و نهادهای جامعه مدنی خودداری می کنند تا فساد آنها به بیرون درز نکند.

اکرام افضلی افزود که به نمایندگی از ۳۰ نهاد عضو نظارت معادن افغانستان، از سرپرست جدید وزارت معادن خواست تا هر چه زودتر اولویت های کاری اش را به مردم و جامعه مدنی ارایه کند. وی با ناکام خواندن حکومت وحدت ملی در زمینه بهبود وضعیت استفاده از معادن، گفت که مخالفان مسلح سالانه حدود ۳۰۰ میلیون دالر از طریق معادن عاید دارند و حتی برخی وزیران فعلی و قبلی و شماری از اعضای شورای ملی در روند استخراج غیر قانونی از معادن دست دارند.افضلی هشدار داد چنان چه این روند ادامه پیدا کند و مهار نشود عواقب بسیار منفی برای افغانستان خواهد داشت.

رمضان جمعه زاده، رئیس کمیسیون محیط زیست و منابع طبیعی ولسی جرگه نیز وجود فساد گسترده در وزارت معادن را نگران کننده خواند. وی در عین حال حکومت را متهم کرد که به دلیل نداشتن اراده کافی برای آوردن اصلاحات، زمینه ادامه فساد را مساعد ساخته است. با وجود تلاش، پژواک موفق نشد نظر وزارت معادن در این زمینه را داشته باشد.

محمد اشرف غنی رئیس جمهور، سال گذشته را سال مبارزه با فساد اعلام کرد و گفته بود که دیگر نه ملت افغانستان و نه هم جامعه بین المللی نمی توانند عناصر مفسد را تحمل کند. سازمان شفافیت بین‌ المللی در تازه ترین گزارش خود که ماه دلو سال گذشته نشر شد، اعلام کرد که افغانستان از نظر مبارزه با فساد در بخش دولتی تا حدود پیشرفت داشته است و در میان ۱۷۶ کشور در جایگاه ۱۶۹ ام قرار گرفته است. این سازمان گفته بود که تعهدات حکومت وحدت ملی در امر مبارزه با فساداداری را بررسی کرده و ایجاد کمیسیون تدارکات ملی به منظور بررسی تمام قراردادهای دولتی را یک اقدام مهم می داند.

کندوز کې وسله وال طالبان له دهقانانو په زوره عشر اخلي

نوي خبرونه
منبع : دامریکا غږ   تاریخ: 5/4/2017

په کندوز کې د دولت مخالف وسله وال طالبان له دهقانانو څخه په زور د زراعتي حاصلاتو عشر اخلي، هغه دهقانان چې د عشر له ورکولو انکار کوي ددې خطر شته چې ستونزې ورته پیښې کړي.

کندوز یو زراعتي ولایت دی چې په زیاته اندازه اوي او للمي ځمکو کې یې خلک غنم، زغر، وربشې، کونځلې او نور حبوبات کري، خو د دولت مخالف وسله وال په ټولو هغو سیمو کې چې ددوي تر تسلط لاندې دي له دهقانانو څخه د عشر په نامه د اخیستل شوي محصول لسمه برخه اخلي.

دهقانان وايي چې که عشر نه ورکوي هم په بلا اوړي او که عشر ورکوي له دوي څخه په ټول شوي عشر د جګړې وسایل اخلي او دغه جګړه لا اوږدیږي.

دهقانان وايي چې طالبان ددې لپاره له خلکو عشر ټولوي چې د جګړې لپاره پرې مرمۍ وسلې او نور جنګي وسایل واخلي، د کندوز یو تن دهقان عبدالغني وايي(( طالبان عشر اخلي، که ورته ووایو چې مونږ خپل غریبان لرو، راته وايي چې تر مونږ نور غریب خلک نشته مونږ د عشر مستحق یو.))

یو بل دهقان محمد ناصر وايي چې د دولت مخالف وسله وال ورڅخه عشر اخلي خو که په دهقانانو فشار رانه وړي نو هیڅ عشر نه ورکوي: (( که ناراضي وروڼه یې هغوي ته عشر ورکوو او کنه خوار او غریب ته یې ورکوو، طالبان خلکو ته پارچې ورکوي او که عشر ورنه کړي نو بیا ورته مشکلات جوړوي.))

د کندوز اوسیدونکي وايي چې طالبان له دهقانانو څخه د مختلفو زراعتي حاصلاتو، غنمو، وریجو، خټکیو، زغرو، پنبې، کونځلو او نورو عشر ټولوي چې همدې لارې خپلې جنګې ډلې تقویه کوي او د دولتي ځواکونو پر خلاف پرې جګړې کوي.

د زراعت د ترویج مدیر عبدالبصیر فقیري وايي چې د دوي د احصايې له مخې په اوسط ډول هر کال په کندوز کې تقریبا ۴۱۹ زره ټنه غنم تولیدیږي.

هغه وايي: (( هر جریب ځمکه له سلو نیولې تر ۱۴۰ منه (یو من اوه کیلو) غنم کیږي، خو په اوسط ډول هر جریب ۶۵ منه غنم کیږي.))

د کندوز اوسیدونکی احمد الله وايي چې ددغه ولایت ټولې زراعتي ځمکې په هغو سیمو کې دي چې د دولت مخالف وسله وال طالبان په کې حاکم دي، هغه وايي چې دزراعت ریاست له خوا د ښودل شویو ارقامو له مخې هر کال مخالف وسله وال یوازې د غنمو د عشر ټولولو له لارې شپږ میلیونه افغانۍ عاید لري.

په کندوز کې په تخمیني ډول له ۱۸۴ زره هکتاره څخه په زیاته ځمکه کې غنم کرل کیږي.

هغه زیاتوي چې یوازې غنم نه بلکه وریجې، زغر، او کونځلې هغه فصلونه دي چې قیمت یې د غنمو دوه او درې برابره لوړ دی، او که وسله وال طالبان د غنمو دحاصلاتو په څیر ددغو نورو زراعتي حاصلاتو عشر راټول کړي نو هر کال ددوي عاید څو سوه میلیونو افغانیو پورې رسیږي.

د کندوز د ښار شاو خوا په هغو سیمو کې چې د اربکیو په نامه د دولت ملاتړي وسله وال د طالبانو پر خلاف جنګیږي هغوي هم له دهقانانو عشر اخلي، خو دولتي چارواکي وايي چې هیڅوک له چا څخه په زور د عشر ټولولو حق نه لري.

د سیمې خلک وايي چې باید په سیمه کې د طالبانو مالي سرچینې وچې شي، چې د جګړې په ختمیدو به هم ښه تاثیر وکړي.

د امریکا پوځ د خپلې عکاسې د ژوند د وروستیو شېبو عکس خپور کړ
منبع : تاند   تاریخ: 5/4/2017

د امریکا پوځ د لومړي ځل لپاره هغه عکس خپور کړ چې په هغه کې د افغانستان د جګړې د عکاسې د وژل کېدو وروستۍ شېبه اخیستل شوې ده.

د ستار انډ سترایپس د راپور له مخې، دا عکس، چې وینئ، هیلدا کلایټن تر وژل کېدو یوازې څو ثانیې وړاندې اخیستی دی.

اغلې کلایټن د امریکا په څلورم توپچي فرقه کې پوځي خدمت کاوه.

کلایټن د دغه عکس د اخیستلو په مهال د یوه هاوان د ګولۍ په چاودنه کې ووژل شوه. د هاوان په مرمۍ د افغانستان د ملي اردو ۴ غړي هم شهیدان شول.

دا د امریکا د پوځ یوه تکړه مستند جوړوونکې عکاسه وه.

د امریکا دفاع وزارت وايي چې له ۲۰۰۱ څخه تراوسه پوري د افغانستان په جګړه کې د امریکا ۲۳۶۶ پوځیان او پوځیانې وژل شوي او ۲۰ زره ۱۶۶ نور ژوبل شوي دي.

وضعیت امنیتی افغانستان در آستانه ورود حکمتیار به کابل
منبع : دویچه ویلی   تاریخ: 5/4/2017
در آستانه ورود گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی به کابل، بیم و امید ها نسبت به اوضاع امنیتی بیشتر شده است. شهر کابل صبح روز چهارشنبه شاهد یک حمله انتحاری بود و طالبان نیز حملات شان را در ولایات شدت بخشیده‌اند.حکمتیار رهبر حزب اسلامی است و پیوستن او با روند صلح، با عکس العمل‌ های متفاوتی روبرو شده است. طرفداران حزب اسلامی از این رویداد استقبال می ‌کنند، نهاد های رسانه‌ای و حقوق بشری از آینده دست آورد های دموکراتیک نگرانند و حکومت به این باور است که با ورود حکمتیار به کابل، روند صلح افغانستان بزرگترین دست آورد را تجربه می ‌کند.

حکومت افغانستان ۵۵ زندانی مربوط به حزب اسلامی را آزاد کرد تا نشان دهد که به توافقنامه صلح با این حزب عمل می‌کند. در همین حال افغان ‌هایی که در جنگ‌ های داخلی و در نتیجه برخورد های نظامی حزب اسلامی با سایر احزاب جهادی ضرر دیده‌اند، خواهان تطبیق عدالت انتقالی بر تمامی رهبران احزاب جهادی هستند که جنگ آن ‌ها هزاران کشته، زخمی و آواره به جا گذاشت.

عبیدالله بارکزی نماینده پارلمان روز چهارشنبه در نشست عمومی ولسی جرگه گفت: «صلح امر خداوند است و این که بین حزب اسلامی و حکومت صلح شده است، ما از آن استقبال می ‌کنیم.» گفته می‌شود آقای حکمتیار روز پنجشنبه وارد کابل خواهد شد.

سفر رئیس استخبارات پاکستان

هم زمان با آغاز حملات بهاری طالبان، نوید مختار رئیس استخبارات پاکستان به کابل سفر کرد تا در رابطه به همکاری ‌های مشترک امنیتی بین دو کشور با مقام ‌های حکومت افغانستان گفتگو کند. یک روز پس از سفر رئیس استخبارات پاکستان به کابل، یک حمله کننده انتحاری موتر حامل نیروهای حمایت قاطع را هدف قرار داد. در این رویداد دو تن از نیرو های خارجی زخم برداشتند. این حمله که اوایل صبح روز چهارشنبه روی داد، ۸ کشته و ۲۵ زخمی برجا گذاشت که همه غیرنظامیان بودند.

شهیر یک باشنده کابل می ‌گوید، امنیت در شهر کابل وجود ندارد و وهیچ کس احساس امنیت نمی‌ کند: «مردم در وحشت و دهشت زندگی می ‌کنند، مردم احساس آرامش روحی نمی ‌کنند. یک فضای بی اعتمادی و وحشت و دهشت در شهر رونما است.»

ریاست جمهوری افغانستان در عکس العمل‌ به این حمله با نشر اعلامیه ای گفته است که تروریستان در میدان ‌های جنگ شکست خورده و تلاش دارند این شکست را با حملات انتحاری جبران کنند. در اعلامیه ارگ آمده است: «رئیس ‌جمهور گفت که تروریستان در این اواخر در جبهات نبرد ضربات سنگینی را از سوی نیروی‌ های شجاع امنیتی و دفاعی ما متقبل شدند و می‌ خواهند با راه اندازی این گونه اعمال جنایتکارانه شکست ‌های پی ‌هم شان را پنهان کنند.»

در همین حال سرور عثمانی نماینده ولایت فراه در این نشست پارلمان گفت که حکومت نباید بیش از این فریب بخورد: «تروریست ‌ها را تسلیح می ‌کنند، تربیه می ‌کنند و روان می ‌کنند و ما از دشمن استقبال می ‌کنند. اگر یک روز جنگ و کشتار قطع شد ما قبول می ‌کنیم که پاکستان در جستجوی راه حل مسالمت آمیز است در غیر آن باید راه ‌های دیگر جستجو شود.»

راه اکمالاتی طالبان با روسیه

در حالی که نگرانی ‌ها از حمایت تسلیحاتی روسیه از طالبان وجود دارد، نمایندگان ولایت بدخشان هشدار دادند که طالبان در این ولایت راه خود را به پاکستان و روسیه باز کرده‌است. باور ها بر این است در صورتی که طالبان راه شان را به پاکستان و روسیه از طریق بدخشان باز کنند، همه ولایات شمال ناامن خواهد شد.

در تازه ‌ترین مورد ولسوالی زیباک بدخشان به کنترول طالبان در آمده است. عبدالرووف انعامی یک تن از نمایندگان پارلمان گفت: «اگر طالبان بتوانند به مرز برسند یک فاجعه کلان به وجود می‌آید. اگر برای یک یا ده روز طالبان در اشکاشم استقرار پیدا کنند، برای ده سال اکمال می‌ شوند.»

در حال حاضر سه ولسوالی بدخشان در کنترول طالبان قرار دارد و چند ولسوالی دیگر نیز از سوی این گروه تهدید می شود. بدخشان با پاکستان، چین و روسیه مرز مشترک دارد و این نگرانی وجود دارد که این بار طالبان می ‌خواهند راه اکمالاتی شان را هم زمان با دو کشور پاکستان و روسیه باز نمایند.

از سوی دیگر طالبان حملات شان را در بغلان و بادغیس نیز شدت بخشیده است. براساس اعلامیه ‌های وزارت دفاع افغانستان، عملیات‌ های بهاری اردو علیه طالبان در چندین ولایت آغاز شده است.

 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ولسمشر غني، نوازشریف سره کتنې له‌پاره پاکستان ته شرطونه وړاندې کړي
منبع : سلام وطندار   تاریخ: 5/4/2017
یوې باوري حکومتي سرچینې سلام وطندار سره په خبرو کې دنوم پټ ساتلو په شرط دپاکستان دپوځي استخباراتو دمشر جنرال نوید مختار دسفر په اړه وویل، چې په بیلا بیلو کتنو کې مختار دافغان چارواکو له جدي غوښتنو سره مخ شوی. افغان حکومت ته مطلوب دطالب مشرانو او قوماندانانو چې پاکستان ته په سپارل شوي لیست کې یې نومونه په ګوته شوي دهغوی پرخلاف دپاکستاني حکومت جدي ګامونه اخیستل یا یې هم افغان حکومت ته سپارل، په ډيورنډ کرښه دهر ډول پوځي او نظامي تاسیساتو دجوړولو او همدا ډول دکرښې له هغې غاړې دتوغنديو را ویشتلو دلړې درول هغه غوښتنې دي چې په دې ناستو کې مطرح شوي دي.
سرچینه زیاتوي، کابل ته دپاکستاني چارواکو او استازو وروستي سفرونه دلندن دناستې دهوکړو دتطبیقولو له پاره ترسره کیږي.

دسلام وطندار حکومتي سرچینه زیاتوي، کابل ته دنوید مختار دسفر په لړ کې دهغه هیواد دلوی درستیز دراتلونکي سفر له پاره میکانیزم او خاکه جوړول هم په ایجنډا کې ځای شوي وو. سرچينه وایي، دسفرونو ددغه لړۍ له بریالیتوب او عملي ګامونو اخیستلو وروسته به افغان ولسمشر محمد اشرف غني او دپاکستان لومړي وزیر نوازشریف ترمنځ هم ناسته وشي.

افغان کارپوهان له پاکستانه دافغان دولت غوښتنې پرځای بولي او زیاتوي، چې ددې شرطونو په عملي کېدو سره دباور فضا رامنځته کيدی شي. دنړیوالو اړیکو کارپوه انتظار خادم وايي، دپاکستان پر وړاندې دافغان حکومت دا ډول واضح او جدي دریځ د ستایلو دی او دی زیاتوي، چې په دې برخه کې دامریکا دمتحده ایالات هم دافغان حکومت تر شا ولاړ دي.

«زه عقیده لرم چې دپاکستاني چارواکو افغانستان ته راتګ اوبیا دولسمشر غني په ډير جدیت او جرات باندې پاکستان ته دا خبره کول دسپينې ماڼۍ له پالیسو سرچینه اخلي. نو زه عقیده لرم چې درې واړه غوښتنې دافغان حکومت او ولس مشروع غوښتنې دي مګر دا چې څومره عملي دي هغه جدا پوښتنه ده.»

بلخوا پیښور میشتی لیکوال او څېړونکی سیدرضاشاه سلام وطندار سره په خبرو کې ددواړو هیوادونو ترمنځ دخبرو اترو لړۍ پیلېدو هرکلی کوي خو زیاتوي، چې مخکې له مخکې شرطونه کېښودل به یو ځل بیا دا لاړۍ له ناکامۍ سره مخ کړي. نوموړي زیاته کړه، دا ټولې خبرې هغه وخت ښه فیصله کیدلی شي، چې په خپلو کې دوی سره کیني، دخبرو اترو بهیر یو ځل روان شي او وروسته دې دمیز پر سر کېښودل شي.

کابو ۲ کاله کيږي، چې دافغانستان او پاکستان ترمنځ اړیکې ترینګلي شوي دي، خو دلندن له ناستې وروسته چې دافغانستان دملي امنیت شورا سلاکار حنیف اتمر، پاکستان کې افغان سفیر عمر زاخیلوال، په امنیتي چارو کې دپاکستان دلومړي وزیر ستر سلاکار سرتاج عزیز او دبرتانیوي چارواکو ترمنځ ګډه درې اړخیزه غونډه وشوه او دهمغې غونډې په دوام تیره اوونۍ د پاکستاني پوځي چارواکو سربیره دپاکستان دګوندونو او پارلمان استازي هم کابل ته راغلل، چې هغوی سره هم د افغان لوري له خوا ورته غوښتنې شریکې شوې وې.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
دلومړي ځل له‌پاره حکومت زده‌کوونکو ته له زلزلې دخوندیتوب روزنه ورکوي
منبع : سلام وطندار   تاریخ: 5/4/2017
بېړنیو پېښتو ته درسېدنې په چارو کې ددولت وزارت چارواکو له زلزلې دخوندیتوب تمرین اجرا کولو پرمهال وویل، چې له دې تمرین څخه موخه دزلزلې په وخت ښوونځیو کې دزده‌کوونکو دځانونو خوندیتوب دی.

طبیعي پېښو ته درسېدنې په برخه کې ددولت وزیر ویس احمد برمک په دې غونډه کې وویل، چې دغه پروګرام په کابل کې دزده‌کوونکو دځانونو خوندیتوب له ‌پاره دایران په مرسته جوړ شوی دی.

دبرمک پرخبره، په تېرو ۱۵ کلونو کې دزلزلې پرمهال دځان ژغورنې په موخه دا ډول پروګرام نه و ترسره شوی. دکابل دپوهنې رئیس سیدمنصور ددا ډول پروګرامونو جوړول ګټور وبلل.

سیدمنصور وویل، دزلزلې له ګواښه دزده‌کوونکو دخوندیتوب پروګرامونه باید نورو ولایتونو ته هم وغځول شي. دکابل دپوهنې رئیس په دې برخه کې له اړوندو بنسټونو سره دهر ډول همکاریو ژمنه وکړه.

                

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
نیویارک پست: کابینه ترمپ روی نکات مهم در رابطه به افغانستان موافقه کرد
منبع : رادیو آزادی   تاریخ: 5/4/2017

رئیس جمهور امریکا دونالد ترمپ بزودی تصمیم خواهد گرفت که در افغانستان چه اقدام می‎کند.

روزنامه نیویارک پست در شماره اخیر خود تحت همین عنوان مطلبی را به نشر رسانده‎است که در مورد ستراتیژی حکومت نو امریکا در رابطه با افغانستان سخن می‎گوید. روزنامه می‎نویسد، در کابینه امنیتی رئیس جمهور ترمپ بعد از چند هفته بحث در مورد طولانی ترین جنگ در تاریخ امریکا بالاخره روز جمعه گذشته مقامات امریکایی در مورد نکات مهمی ستراتیژیک در رابطه به افغانستان به موافقه رسیدند. درین بحث‎ها مقاماتی که طرفدار توسعه حضور نظامی امریکا در افغانستان می‎ باشند، برنده شدند.

رئیس جمهور امریکا دونالد ترمپ که در جریان مبارزات انتخاباتی خود و بعد از آن به حیث رئیس جمهور در آغاز کارش از افغانستان چندان یاد نمی‎ کرد، در اواخر بزرگترین بم غیراتومی را بالای مراکز جنگجویان داعش در ولایت ننگرهار پرتاب کرد که به گفته تحلیلگران نشان دهنده جلب توجه آقای ترمپ به این جنگ می‎باشد.

علاوه بر آن در اواخر مقامات بلندرتبه نظامی امریکا هم از افغانستان دیدن کردند که این هم نشانه دیگر توجه امریکا به جنگ افغانستان می‎باشد. در هفته گذشته سه صد سرباز قوای بحری امریکا به ولایت هلمند رفتند که بعد از سال ۲۰۱۴ اولین بار می‎باشد که سربازان قوای بحری امریکا به اینجا می‎ روند.

نیویارک پست می ‎افزاید، اگرچه هدف، صلح با طالبان می ‎باشد، اما تا وقتی که آن ‎ها به مذاکرات حاضر می ‎شوند حملات را بر آن ‎ها خواهد افزود. نشریه فوق از قول مقامات امریکایی که نام هایشان افشا نشده و از محتوای این ستراتیژی باخبراند، می‎نویسد که گفته‎اند برای عملی کردن این ستراتیژی سالانه به ۲۳ میلیارد دالر نیاز می‎باشد.

اگر در جنگ افغانستان در پهلوی ستراتیژی نظامی راه حل صلح با طالبان هم مطرح باشد، در آن صورت روزنامه واشنگتن پست می ‎نویسد که برای رسیدن به هدف تامین امنیت در افغانستان چهار اقدام مهم باید جز این ستراتیژی باشد.

اول در پهلوی تقویه قوای امنیتی افغان تا بتوانند طالبان را دوباره به عقب برانند، باید تمام عناصر داعش و القاعده سرکوب شوند.

دوم این ‎که تلاش ‎های نظامی باید جز یک ستراتیژی سیاسی باشند، ستراتیژیی که بتواند به مشکلات و بحران‎ ها پاسخگو باشد و نگذارد که طالبان مناطق را دومدار تحت کنترول بگیرند.

سوم ایالات متحده باید واضح بسازد که هدف شکست طالبان در میدان جنگ نیست، بلکه پروسه صلح تحت رهبری افغان‎ ها می ‎باشد که در نتیجه آن بین گروه ‎های مختلف این کشور به شمول عناصر طالبان آشتی صورت گیرد.

روزنامه واشنگتن پست اقدام چهارمی را برای امن ساختن افغانستان اجماع منطقوی خوانده‎ است.

               

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ینس ستولتنبرگ حملۀ انتحاری در کابل را محکوم کرد
منبع : سپوتنیک   تاریخ: 5/4/2017

ینس ستولتنبرگ، سرمنشی ناتو حملۀ انتحاری امروز گروه دولت اسلامی در پایتخت افغانستان را محکوم و به ادامۀ مبارزه با تروریزم کرد.

به گزارش سپوتنیک، سرمنشی ناتو در سایت تویترش نوشت که من حملۀ انتحاری امروز بالای کاروان ناتو در کابل را محکوم می‌کنم.
آقای ستولتنبرگ هم‌ چنان افزوده‌ است که مبارزه در برابر تروریزم اجازه خواهد داشت و با کسانی که از این حمله متاثر شده‌اند، اظهار هم‌ دردی کرده‌است.

مسؤولیت حملۀ انتحاری صبح دیروز در مکروریان چهارم، در میان چهارراهی عبدالحق و چهارراهی مسعود کابل را گروه دولت اسلامی به دوش گرفت. این حمله کاروان نیروهای خارجی را هدف قرار داد و زمانی رخ داد که این کاروان در نزدیک سفارت امریکا از ساحه می‌گذشت.

در این حمله هشت غیرنظامی کشته و به شمول چهار خانم ۲۵ تن دیگر زخمی گردیدند و هم ‌چنان سه نفر از سربازان خارجی نیز زخمی شده‌اند. گرچه شاخۀ خراسان گروه دولت اسلامی اعلام کرد که در این حمله هشت نفر از نیروهای امریکایی کشته شده‌اند.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
دافغانستان او هند ترمنځ سوداګريز هوايي دهليز پرانيستل کيږي
منبع : خبریال   تاریخ: 5/4/2017

په افغانستان کي د میوو فصلدسوداګرۍ او صنايعو وزارت وايي، ترراتلونکو دوو مياشتو پورې به له هند سره هوايي سوداګريز دهيلزونه فعال سي. ددې وزارت دسوداګرۍ معين محمد قربان حقجو وايي، چي دکابل – نوي ډيلي او کندهار – امرتسر دهوايي دهليزونو طرحه چمتو سوې او دغبرګولي مياشتې ترنیمايي پورې به عملاً ګټې اخيستنې ته وسپارل سي.

ده ويلي، چي ددې طرحو په پليتابه سره به افغانان وکولای سي، چي پرځمکنيو لارو سربېره ددوو هوايي کرښو له لارې هم خپل توکي دهندوستان بازارونو ته ورسوي. دحقجو په  خبره، دا کرښې به په هغه صورت کي پرانيستل کيږي، چي هند ته دافغان سوداګرو دتوکو پروړاندې هر راز خنډونه پېښ سي.

دنوې چمتو سوې طرحې پربنسټ به له کابل او کندهار څخه هند ته کارګو الوتکي تګ راتګ کوي، چي دتوکو دلېږد را لېږد لګښت به يې نږدې دځمکني ترانسپورټ په اندازه وي.

افغان حکومت په داسې حال کي افغان سوداګرو ته هندوستان ته دتوکو دلېږد په برخه کي دنويو اسانتياو زيری ورکوی، چي تردې وړاندې به دپاکستان دڅو مخو سياستونو له امله لارې تړل کيدې او افغان سوداګرو ته به دميليونونو ډالرو زيان اوښت.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
ټلرسن: په افغانستان کې دمشروع سولې په لټه کې یو
منبع : دامریکا غږ   تاریخ: 5/4/2017
ټلرسن وويل دسیمیزو متحدینو په ملاتړ، امریکا داعش ته په ټوله نړۍ
کې ماتې ورکوي

دمتحدو ایالاتو دباندنیو چارو وزیر وايي په افغانستان کې دامریکا دګټو پراختیا او دمشروع سولې تګلاره لري. دامریکا دباندنیو چارو وزیر، ریک ټلرسن، دچهارشنبې په ورځ دولسمشر دونالد ټرمپ دحکومت باندنۍ تګلاره او لمړیتوبونه تشریح کړل.

ښاغلي ټلرسن چې دامریکا دباندنیو چارو وزارت کارکوونکو ته یې وینا کوله دشمالي کوریا داټمي کړکیچ ختمول، له چین او روسیې سره اړیکې او په منځني ختیځ کې داسلامي دولت ډلې (داعش) په ضد مبارزه دامریکا دبهرنۍ تګلارو په لمړیتوبونو کې وشمیرل.

ښاغلي ټلرسن څلویښت دقیقې وینا وکړه او په ترڅ کې یې دافغانستان په اړه ایله همدومره وویل چې پدغه هیواد کې د”مشروع سولې” په لټه کې دی. دامریکا دباندنیو چارو وزیر وویل: ”څنګه په افغانستان کې موږ خپل منافع پراخوو، دیوې مشروع سولې دبهیر په لړ کې. دا هغه څه دي چې موږ په افغانستان کې ورپسې یو.”

واشنګټن که څه هم د ګلبدین حکمتیار په مشرۍ دحزب اسلامي ګوند او دافغانستان حکومت ترمنځ دسولې هرکلی کړی، خو دولسمشر ټرمپ حکومت تراوسه له طالب جنګیالیو سره دسولې په اړه څه ندي ویلي. دافغانستان دملي یووالي حکومت او طالبانو ترمنځ دسولې خبرې-اترې له دوو کالو راهیسې په ټپه دریدلي دي.

پداسې حال کې چې دامریکا دباندنیو چارو وزیر په افغانستان کې دمشروع سولې په اړه خبرې کوي، ددغه هیواد ددفاع وزارت بیا افغانستان ته داضافي پوځي ځواکونو پر لیږلو غور کوي. په افغانستان کې دامریکايي ځواکونو مشر قواماندان، جان نکلسن، دزرګونو اضافي پوځیانو غوښتنه کړې ده ترڅو دده په خبره جګړه له اوسني ”بن بست” څخه وباسي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
رئیس جمهور غنی به رئیس استخبارات پاکستان هشدار داد
منبع : آریانا نیوز   تاریخ: 5/4/2017

 

رئیس جمهور غنی به رئیس سازمان استخباراتی پاکستان هشدار داده است، در صورتی که تا یک ماه آینده خشونت ها در افغانستان کاهش نیابد، دیگر نیازی به دیدار میان مقام های دو کشور نخواهد بود.

کابل و اسلام آباد از دیر زمانی بدین سو همدیگر را به پشتیبانی از هراس افگنی متهم می سازند و روابط تیره دارند. اخیرآ برای بهترشدن این روابط، نوید مختار رئیس سازمان استخبارات پاکستان یا به کابل آمد و با رهبران حکومت افغانستان از نزدیک دیدار و گفتگو داشته است.

یک منبع دولتی به آریانا نیوز میگوید که آقای غنی از رئیس «آی اس آی» خواسته است برای هدف قراردادن 32 مرکز تروریستی و 85 رهبر گروه های هراس افگن در خاک پاکستان اقدامات عملی کند. منبع افزود که رئیس جمهور غنی درخواست اسلام آباد برای سفر به پاکستان را نیز رد کرده است و گفته است در صورتی که تا یک ماه آینده خشونت ها در افغانستان کاهش نیابد، دیگر نیازی به دیدار مقام های استخباراتی افغانستان و پاکستان نخواهد بود. جاوید فیصل معاون سخنگوی ریاست اجرائیه کشور به روز چهارشنبه گفت: “بحث مهم برای ما عمل است. تا زمانیکه پاکستان اقدامات عملی بر ندارد و تعهدات اش را عملی نسازد هیچ کمک به روابط دو کشور نخواهد شد.”

ریاست اجرایی میگوید، پاکستان خواستار سفر عبدالله عبدالله به اسلام آباد شده، اما هنوز تصمیمی برای این سفر روی میز رئیس اجرایی نیست. اما آگاهان نظامی معتقداند که اوجگیری خشونت ها، پاکستان را ناگزیر به بهبود روابط با افغانستان ساخته است. جاوید کوهستانی آگاه نظامی به آریانا نیوز گفت: “هدف عمده سفر نوید مختار، بیشتر شدن روابط استخباراتی میان دو کشور است و حکومت باید از این سفر استفاده بیشتر برای منافع ملی و تامین ثبات در کشور کند.”

حکومت افغانستان دو ماه پیش فهرست 32 مرکز آموزشی هراس افگنان و نام 85 تن از قومندانان طالبان و دیگر گروه های تروریستی را که از خاک پاکستان جنگ را در افغانستان رهبری میکنند، به دولت پاکستان ارایه کرد و عملی سازی این فهرست را شرط لازمی برای بهبود روابط سرد میان دو کشور عنوان کرد، اما مقام های افغان میگویند تا کنون هیچ گامی برای عملی کردن این فهرست از سوی مقام های پاکستانی برداشته نشده است.

 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
توقفگاه های بازرسی طالبان در شهر مهترلام لغمان
منبع : آریانا نیوز   تاریخ: 5/4/2017

 

اگرچه گروه های شورشی دیگر نمی توانند بر مقر ولایت لغمان گلوله باری کنند، اما هنوز هم در حومه های شهر مهترلام توقفگاه های بازرسی دارند.

قلعۀ نجار در فاصله ۳ کیلومتری شهر مهترلام است، در حالیکه پولیس محلی میگوید که فاصله پوسته های بررسی شان با طالبان اندک است و افراد که از این راه عبور میکنند، میگویند که از چندین بار از سوی طالبان مورد بازپرسی قرار گرفته اند.

یکتن از باشندگان محل میگوید، “طالبان محل بازرسی دارند، موترسایکل داران را پرسان نمی کنند اما موتر داران را تلاشی میکنند.”

شماری از نوجوانان ماموران پولیس محلی اند و احسان الله که یک تن از آنان است، از چند سال پیش که زیرسن بوده سلاح برداشته است تا تامین امنیت کند، اما وضعیت این سربازان شک های زیادی را بر دل هر آن کسی از این جاده بگذرد، به بار می آورد. احسان الله میگوید، “گاه گاهی طالبان حمله میکنند، از وقتی که آمدیم در سه تا چهار جنگ هم چنان همکاری کرده ایم.”

پوهان الله، یک تن دیگر از سربازان محلی میگوید، “چک پاینت طالبان در ۵۰ متری ما است و به گونۀ دومدار چک پاینت دارند و مثل دزدان می آیند.”

پولیس در لغمان میگوید، یک ماه پیش طالبان حتی بر قومندانی پولیس و نیز مقام ولایت لغمان شب هنگام گلوله باری میکردند، اما پس از عملیات نیروهای امنیتی طالبان دور تر از شهر فراری شده اند. اسدالله شیرزاد، قوماندان امنیهٔ  پولیس این ولایت میگوید، “۶ عملیات تصفیوی از مهترلام آغاز شد و طالبان عقب زده شده اند، بیشتر حملات بالای پولیس است بخاطر که در خط اول و مسیر شاهراه ها هستند.”

هماهنگی میان صفوف نیرو های امنیتی و نیز ضعف در مدیریت و رهبری در لغمان سبب افزایش تهدید های امنیتی و گسترش گروه های هراس افگن در لغمان گفته شده است.

 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
دکابل په برید کې د۱۱ تنو دوژل کېدو ادعا کېږي
منبع : تاند   تاریخ: 5/4/2017

دکابل په (چهارشنبه) تروریستي حمله کې دتلفاتو شمېر ۱۱ تنو ته ورسېد. دوروستیو راپورونو له مخې په دې برید کې، چې سهار اته بجې دامریکا سفارت ته نژدې وشوه، ۸ ملکي افغانان او ۳ بهرني پوځیان وژل شوي دي. ځینې راپورونه وايي چې بهرنیان یوازې ټپیان شوي دي.

په دې پېښه کې ۲۵ نور افغانان ژوبل شوي دي. ټول ټپیان هم ملکیان دي. داعش یا داسلامي دولت وسله والې سختدریځې ډلې ددې برید مسوولیت منلی دی.

دافغانستان دملي امنیت ریاست یوه چارواکي وویل چې ددې برید په اړه یې درې ورځې وړاندې معلومات ترلاسه کړي وو. ددې ریاست په وینا په استخباراتي معلوماتو کې ویل شوي و چې په پلازمېنه کابل کې دناټو کاروان په نخښه کېږي.

دا برید یوه ورځ وروسته له دې وشو چې دپاکستان داستخباراتو رئیس کابل ته راغی او له افغانستان چارواکو سره یې وکتل. ویل شوي چې دپاکستان داستخباراتو رئیس ته توندې او زغردې خبرې شوي دي.

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
منبع: غنی از رئیس ISI خواهان اقدامات عملی در قبال خواست‌ های کابل شد
منبع : رادیو آزادی   تاریخ: 5/4/2017

پس از دیدار نوید مختار رئیس سازمان استخبارات پاکستان با مقامات افغان، محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان از وی خواسته تا در مورد برخی اسناد و شواهدی که قبلاً به مقامات پاکستانی سپرده شده، اقدامات صورت گیرد.

یک منبع معتبر حکومتی که نخواست از وی نام گرفته شود روز چهارشنبه به رادیو آزادی گفت که آقای غنی با آقای مختار با لهجه جدی صحبت کرده و گفته است که تا زمانی روابط میان دو کشور بهبود نخواهد یافت که اقدامات مهمی که افغانستان خواهان آن است از سوی پاکستان صورت نگیرد.

به گفته این منبع، رئیس جمهور غنی به نوید مختار گفته است که عامل حمله بر مهمانخانه ولایت کندهار که در آن برعلاوه معاون والی کندهار سفیر امارات متحده عربی و چند تن از دیپلوماتان امارات کشته شدند، در پاکستان است و باید در برابر وی اقدام شود.

اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان

آقای غنی به رئیس سازمان استخبارات پاکستان گفته که احمد کندهاری شخص که حمله بالای پوهنتون امریکایی افغانستان در کابل را طرح ریزی کرده در کویته پاکستان به سر می‌برد و هم چنان در مراکز نظامی آن ‌کشور حمله کننده ‌های انتحاری را آموزش می‌ دهد باید علیه وی اقدام شود.

هم چنان محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان به نوید مختار اسنادی را سپرده که نشان می ‌دهد، حمله بالای قول اردوی شاهین در بلخنیز در پشاور طرح ریزی شده‌است. این منبع حکومتی می ‌گوید که رئیس جمهور غنی به رئیس سازمان استخبارات پاکستان گفته که فرمان ‌های عملیات بهاری طالبان موسوم به منصوری که چند روز قبل آغاز شد، نیز از کراچی، کویته، وزیرستان شمالی و پشاور داده می ‌شد و باید پاکستان در این مسایل جدی باشد.

این منبع حکومتی گفته که اقدام پاکستان در خصوص فهرست ۸۴ نفری که قبلاً از سوی کابل به اسلام سپرده شده بود نیز از خواست ‌های افغانستان است و پاکستان باید در این مورد عمل کند. در این حال شماری از اعضای کمیسیون روابط بین‌المللی ولسی جرگه افغانستان با آنکه سفر مقام‌ های پاکستانی به این ‌کشور را مثبت ارزیابی می‌ کنند، اما می‌ گویند این سفرها نمی ‌توانند گره گشای تمامی مشکلات موجود میان افغانستان و پاکستان باشند.

جعفر مهدوی عضو ولسی جرگۀ افغانستان

جعفر مهدوی یک عضو این کمیسیون به رادیو آزادی گفت: ”ما نباید توقع مردم را از این سفرها و از این اقدامات بسیار بلند ببریم، این گونه سفر ها می ‌تواند مشکلات جزئی بین دو کشور را به طور موقت مانند یک مسَکنِ رفع بکند، اما امید داشتن به این که بتواند تمامی مشکلات را حل بسازد، یک توقع غیرواقع ‌بینانه است.”

پیش از این رئیس اجرائیه حکومت افغانستان گفته که آغاز عملیات بهاری طالبان از داخل یک کشور دیگر صورت گرفته و این مسئله در دیدار با هیئت پاکستانی مطرح شده‌است. معاون سخنگوی ریاست اجرائیه به رادیو آزادی گفت که نوید مختار رئیس استخبارات پاکستان روز سه شنبه وارد کابل شد و در دیدار با رئیس جمهور و رئیس اجرائیه در مورد مسایل امنیتی بحث کرده‌است.

نوید مختار رئیس استخبارات پاکستان

این در حالیست که در اوایل هفته جاری یک هیئت به رهبری رئیس پارلمان پاکستان به افغانستان آمد و در دیدار با سران حکومت و سایر مقام‌های افغان وعده سپرد که خواست‌ های کابل را به اسلام آباد خواهد رساند. سفر رئیس استخبارات پاکستان به افغانستان در حالی صورت می‌گیرد که ادارۀ دونالد ترمپ رئیس جمهور ایالات متحدۀ امریکا این روز ها سرگرم ساختن پالیسی‌اش در مورد جنگ افغانستان است و احتمال می ‌رود سه تا پنج‌ هزار سرباز تازه نفس را به افغانستان بفرستد.

شماری از آگاهان سیاسی می‌ گویند، پاکستان در هراس است تا مبادا امریکا پلان عملیات بر ضد تروریستان در خاک آن ‌کشور را اتخاذ کند. ناصر شفیق یکی از این آگاهان به رادیو آزادی گفت، اگر افغانستان به دیپلوماسی فعال‌اش هم چنان ادامه دهد، پاکستان بیشتر زیر فشار قرار می‌ گیرد و از همین رو تلاش می ‌کند، اعتماد حکومت وحدت ملی را جلب کند تا امریکا باز هم برایش مهلت بدهد.

وی گفت: ”سفرهیئت بلندرتبه پارلمان پاکستان و به دنبال آن سفر نوید مختار رئیس استخبارات آن کشور در یک زمان خیلی محدود نشان دهنده آن است که پاکستان بسیار وارخطاست، آن کشور می‌ ترسد تا مبادا پالیسی راه اندازی عملیات بر ضد تروریستان که در خاک آن کشور بر ضد افغانستان فعالیت می ‌کنند، در این پالیسی اتخاذ گردد.”

سفر هئیت پارلمان پاکستان و پس از آن سفر رئیس ‌آی اس‌ آی اداره استخبارات آن کشور به افغانستان در حالی صورت می‌گیرد که اخیراً اچ آر مک مستر مشاور امنیت ملی امریکا در اولین سفر خود به پاکستان از اسلام آباد خواست تا با همه گروه‌ های تروریستی یکسان مبارزه کند و استفاده از برخی آنان به نیابت از خود در افغانستان را متوقف سازد. هم چنان پس از آن جمیز متیس وزیر دفاع امریکا به افغانستان سفر کرد و در مورد اوضاع امنیتی و چگونگی مبارزه با تروریزم با مقام‌های افغان صحبت کرد.

 

برگشت به فهرست اخبارفهرست اخبار
په دايکنډي کې له نباتي آفتونو سره دمبارزې پيل شو
منبع : باختر   تاریخ: 5/4/2017
کابل:
ددايکنډي ولايت دمرکز او اړوندو ولسواليو په څوارلسو سيمه ييزو شوراګانو کې ددرمل شيندلو کمپاين نن پيل شو.
ددايکنډي ولايت دکرنې او اوبو لګولو رياست دکرنيزو چارو آمر انجنير جليل باختر آژانس ته وويل چې دغه کمپاين ددايکنډي ولايت دکرنې او اوبولګولو رياست له خوا پيل شوى دى.
خبرځاى وويل: په هره شورا کې دبادامو او مڼو پنځه زره ونې له نباتي آفتونو ضد درملو سره دنباتي آفتونو له خطر څخه خوندي کيږي.
ده زياته کړه چې دغه کمپاين ددايکنډي ولايت په کچه دوام کوي او بودجه يې دکرنې او اوبو لګولو وزارت له خوا ورکول کيږي.

د ثور انقلاب د نړۍ د  نورو  سترو انقلابونو په هینداره کې

 

د فرانسې ۱۷۸۹ کال ستر انقلاب، د روسيې د اکتوبر ۱۹۱۷کال ستر انقلاب او  د افغانستان د ۱۹۷۸ کال د ثور «پرتمین» انقلاب ګڼ ټکي

د ثور پاڅون ته څوک کودتا وايې ، څوک پرتمین انقلاب، او څوک يې ناوړه بلوا بولي. سره ددې چه په دې باب  ډیر شمیر کتابونه او مقالې لیکلې شوي دي، خود ډول ډول  پړاوونو او د روزګار د  لوړو ژورو سره، په دې باب آن پخواني انقلابیانو په ارزونو کې سوالونه پیدادي. نو ښه به وي، که د ثور د قیام  ځای او موقعیت د نړۍ د  انقلابي پیښو په انګړ کې ولټول شي. د بل پلوه د تیروپیښو په باب به ځوانانو ته به د مالوماتو یوه ټوکرۍ شي.

لنډیز:

ـ د انقلابونو د ودې قوانین په نړۍ کې سره ورته دي، ځکه د بشري ټولنو د ودې قوانین سره مشترک دي.

ـ د فرانسې د ۱۷۸۹ کال انقلاب اود روسیې د ۱۹۱۷ کال انقلاب ته ځکه په تاریخ کې ستر انقلابونه ویل شویدي، چه:

۱) په خپله ټولنه کې يې د خواریکښو په ګټه ژور بدلون راوستۍ؛

۲) په سیمه او په نړۍ کې ددې انقلابونو اغیزې  دومره غښتلې وې، چه د لامله يې ګڼ شمیرنوي سیاسي رژیمونه مینځته  راغلي دي.

ـ د ثور انقلاب، د فرانسې او د روسيې د انقلابونو په شان بنیادي وو، ځکه:

۱) د خواریکښ ولس سره يې د خانانو، بډایانومناسباتو ته  ژور بدلون ورکړ. د افغانستان په تاریخ کې د لومړی ځل د پاره  په زرګونو بزګران د سود او سلم څخه خلاص شول، او د ځمکو خاوندان شول، چه آن په سترو انقلابونوکې ساری نه لري؛

۲) په ګاونډیو هیوادو کې د لویو بدلونونو سبب شو، په تیره بیا، د شوروي اتحاد  د ړنګیدو او د نوو جمهوریتونو د پیدایښت د پروسې پیل يې کیښود.

ـ د نړۍ لویو انقلابونو ته  لنډه کتنه څرګندوي چه له بده مرغه، د سور ترور، یا انقلابي دکتاتورۍ پیدایښت، چه نه یواځې په دواړو ستروانقلابونو کې بلکه په  چین، کوبا، او نورو انقلابونوکې، دباندنيو او داخلي دسیسو او شخړو دختمولو او انقلاب دژغورنې په موخه مینځته راغلې، د  بې پرې محکمې د فیصلو پرته يې وژل کړي اود  دیکتاتورانودزیږولو لامل ګرځیدلي دي، په پایله کې يې انقلاب ته د خپل لمړني هدف څخه انحراف ورکړی.

ـ د لیکنې د لوستلو سره به هرچا ته خپل خپل تصور پیداشي، چه  د ثور د انقلاب څومره پرتمین دی، او څومره ستر. خو زما په اند، په انقلاب کې حلوانه ورکول کیږي، انقلاب دخلکو قهر دی «  د خلکو قهر د خدای قهر دی»، هرومرو به پکښې جنګونه، مرګونه راځي. ښه به وي که دا انقلاب  زمونږه چارواکو، بډایانو او لوټمارانو، ته پند او عبرت شي، چه نور ظلم او بیرحمي بس کړي که نه یوځل بیا به خدای نه کا، د تودو د صبر کاسه نسکوره شي او انقلاب ته  مجبور شي.

هغو یارانو ته چه د موضوع سره لیوالتیا لري  ټوله لیکنه وړاندې کیږي:

 کودتا  که انقلاب‌

په نړۍ کې زیات انقلابونه ، قیامونه، کودتاوې،  بلواګانې او پر هیوادونو د غښتلو دولتونو یرغلونه  ترسره شوې چه د پاچایانو او ولسمشرانو د راپرزولو، سیاسي رژیمونو د نسکورولو، د مد نیتونو د ړنګولو، او بیساري مرګ ژوبلو لامل ګرځیدلي دي. يايې ټولنه د مدنیت دیوالونو شاته اچولې او یا يې د ټولنې د هوسا پرمختګ  تاداو  ایښی دی.

کودتا،  د وسله والو په مټه  او یا په چل ول د دولتي قدرت لاسته راوړل دي. کودتاوې په ډیرو هیوادو کې، په تیره بیا  په بیرته پاته افریقايي او آسیايي هیوادوکې، چیرته چه د قانون حاکمیت کمزوری وی، سر ته رسیږي. څو ډوله پایلې يې د یادونې وړدي: ـ د دولت مشر د خپل څو یارانو سره د واکه ګوښه شي، خو سیاسي رژیم او ټولنیزې اړیکې  په پخواني حالت پاته شي. داسې کودتاوو ته  قصري یا درباري کودتا وايې. په مصر او پاکستان کې د  جنرالانو پرله پسې کودتاوې يې ښه مثالونه دي. ـ په بل حالت کې ولسمشر د هغه د حکومت او رژیم  سره نسکورکړی شي، چه پایله يې  په ټولنه کې  یا  د یو دیکتاتوري ځای په ځای کیدل، د قومي او مذهبي کړکیچونو پیل او د دیموکراتیکو حقوقو محدودول شي، یا خو ولسمشراو دولت  له خوا  مترقي پروګرامونه پیل شي.

انقلاب، د زیربنايې او ژور تحول په مانا دی، چه د  کودتاوو، قیامونو، بلوا ګانو، مظاهرو، اعتصابونو او آن د مذهبي او قومي شخړو سره پیل کیدای شي. خوکله چه دا پیښې ټولنیز مناسباتو ته  ژور تغیر ورکړي، د خلکو د هرکلي او د  بشپړ ملاتړ سره مخامخ شي، نو په انقلاب واوړي. د ټولنپوهنې د تعریف له مخه، انقلاب د یوې ټولنې د غړو تر مینځ د کار د افزارو اوځمکو، فابریکو د مالکیت  بدلون او د تولیدي اړیکو تغیر دی. که انقلاب مترقي او د زیارکښ ولس  په ګټه وي نو بزګر یا کارګر چه د خان او سرمایدار په ځمکه یا فابریکه کې، د پلار او نیکه نه د یوې ګوله ډوډۍ  یا کوچني معاش د پاره کار کاوه، د انقلاب  په نتیجه کې د هماغې ځمکې خاوند وګرځی  یا فابریکه کې  د برخې خاوند شي. او بیا ورسره دده  ټولنیز مناسبات او معنوي حالات بدلون ومومي. یانې دی د خان او بای سره ځان  برابر او سیال احساس کړي.

مګر دا د ژور بدلون  تیوري، د خیالي (اوتوپيست) نظر په ډول، په کتابو کې پاته شوی ده. د نړۍ انقلابونو کې کم مثالونه شتون لري چه  ځمکې دې بزګرانو او فابریکې دې کارګرانو ته ورکړل شوې وي، نادار او بډای دې د برابر حق خاوند ګرځیدلي وي:  په عمل کې، نه د فرانسې، اونه د اکتوبر ستر انقلاب کې کارګر د فابریکې خاوند ندی شوی، نه بزګر ته چا دیوې ټوټې ځمکې قواله ورکړې ده.

ـ د فرانسې د ۱۷۸۹ کال نامتو، ستر انقلاب، چه  د یوې بلوا په ترڅ کې ، د باستیل د زندان او د پاریس شاروالۍ د نیولو سره پیل شو، لمړی ځل يې د بشریت تاریخ کې د انسانانو برابرۍ، د بشر د حقوقو اعلامیې په خپرولو اعلان کړه.  د بشر د حقوقو نامتو اعلامیه چه ټول انسانان، نارینه او که ښځینه دي د ټولنیز موقعیت، نژاد او ژبې  پرته، د برابر حق خاوندان دي، اوس هم د ملګروملتو او د زیاتو هیوادونو د  احترام او منلو وړ ده. په هاګ کې د همدې قانون پر مبنا جوړه شوې د بشر د حقوقو محکمه شته چه اروپايي هیوادونه يې کله کله پریکړې مني. ۲۱۸  کاله د مخه، د مرییتوب او د ځمکو سره تړلي د خرڅلاو وړ بزګرانو د شتون په زمانه کې ، د پاریس د کمون له خوا ددې  قانون جوړونه یو ژور بیساری نړیوال بدلون ګڼل  شوی.  یوه وجه يې  همدا ده چه د فرانسې انقلاب ته تاریخ کې ستر انقلاب ویل کیږي. د  نادارو، خواریکښو، د پیړیو پیړیو  ځوریدلو، کړیدلو طبقو  بیلا بیل قشرونه د بشر د حقوقو د اعلاميې او د جمهوریت د نامتو شعارونو ـ خپلواکۍ، برابري او ورورګلوي، سره ځانونه  د خپل هیواد کامل غړي وبلل او آن د  ملي اسامبلې د غړیتوب درجې ته ورسیدل. د فرانسې ستر انقلاب کې، د څو پړاوونو وروسته، د باندنیو مداخلو او داخلي بغاوتونو د ماتولو سره، کله چه  د یاکوبین د کلپ رادیکال انقلابیانو د روبسپیر په مشرۍ د چارو واګې په خپل لاس کې واخیستلې، د  دیکتاتورۍ دور پیل شو.  د انقلاب د نجات په نامه سور ترور سره،  نه یواځې شاه او ملکه، ارسطوکراتان، روحانیون، نویسندګان او پوهان يې د ګیلیوتین په تخته وتړل او  سرونه  يې ورپریکړل، بلکه د انقلاب موسسین او خپل نږدې انقلابي یارانو سرونه يې هم والوځول. دانتن، د فرانسې د انقلاب نامتو نطاق، د پاریس د کمون دویم شخصیت او د روبسپیر دوست، کله چه دده وار راغی او د ګیلیوتین په تخته يې څملاوه، چیغه کړه: «ځان وژغورۍ! انقلاب د وینو تږی دی». خو د ددې خونړي انقلاب  آوازې او د مارسیلیز د انقلابي ترانې زمزمې  د اروپا  د هیوادونو خلک  بیدار کړل، دپاریس د کمون د آزادي، برابري او ورورګلوۍ شعارونه دنړۍ هر ګوټ ته ورسیدل. نو ځکه ورته د سترا نقلاب لقب ورکړشو.

ـ په روسیه کې  د ۱۹۱۷ کال د فبروري د میاشتې کودتا چه د کادت او  اس ار د ډلو له خوا ترسره شوه، اود تزار سلطنت ته يې پایله  ورکړه، او په اصل کې د روسېې د بورژوازي پکښې لوی لاس وو، د اکتوبرسترانقلاب ته لاره هواره کړه.

د ۱۹۱۷ کال د اکتوبر ستر انقلاب سره، د مشهورو انقلابي فرمانونو په ترڅ کې د روسيې د امپراطورۍ ټولې شتمنۍ د کارګرو او بزګرو د دولت  جمعي دارايي وګنل شوه، او ټول خلک په جمعي مالکیت کې د مساوي حقوقو خاوند وګرځیدل. خواریکشان د شخصي ملکیتونو خاوند نه شول، خو ددوي د ژوند لومړنۍ اړتیاوې  لکه  کور، کالي، روغتیا، د اولادونو زده کړه او داسې نور د دولت له خوا ګرنټي وو. روسیه کې هم د ګاونډیو هیوادو په ملاتړ، د انقلاب مخالف قووتونو د پرولتاریا ځوان دولت سره کلکې شخړې پیل کړې. پایله يې د فرانسې په شان، د پرولتاریا د دکتاتورۍ په نامه  د سورترورشروع وه. د روس امپراطور د خپلې کورنۍ سره،  روحانیونو، اشراف او سیاسي ګوندونوغړيو، آن د بلشویک د ګوند مشرانو په دې خونړي طوفان کې ژوند دلاسه ورکړ. د ستالین د څه کم دیرش کلونو د مطلق العنانه واکدارۍ په دوران کې په لکونو روښان انده  انسانان د انقلاب د دښمنانو په تور پانسی شول او یا خو په تبعید ګاوو کې وراسته شول. د شوروي اتحاد امنیتي ارګان ـ ک.ج.ب. لکه دولت په دولت کې، په ټولو ګوندي او دولتي اداروباندې  مسلط شو.  ک.ج.ب. دستالین ترمړینې وروسته هم د شوروي اتحاد د ټاکونکي سیاسي قدرت په حیث پاته شوه، چه د سوسیالستي سیستم په بدنامولو اوړنګیدو کې يې نقش تر ټولو زیات وو. خو د ټولو ناخوالو اوظلمونو سره د اکتوبر انقلاب، دشوروي اتحاد سوسیالستي سیستم جوړکړ، چه د هیواد اکثریت  وګړي، کومو چه  د دولت پر سیاست نیوکې نه کولې، د تضمین شوي، آرام ژوند خاوندان وو. د شوروي سیستم ډیر ژر وده وکړه او په لنډه موده کې په یوغښتلي نړیوال قدرت بدل شو. د د ویمې نړیوالې جګړې وروسته، په کومې کې چه شوروي، د هتلر فاشیستي یرغلګرو ته ماته ورکړه، په نړۍ کې د سوسیالستې ایډیالوژۍ مینه وال ډیر شول، زیات سوسیالستې او مترقي هیوادونه مینځته راغلل، چه سوسیالستي بلوک يې تاسیس کړ. او د امریکې او انګلیس ښکیلاک ګرو ابر ځواکونو په مقابله کې ودریدل. د پورته یاد شوي ماهیت له کبله، د روسيې د اکټوبر انقلاب ستر انقلاب ونومول شو.

 

لنډه دا چه، په انقلابونو کې  د ډلو او شخصیتونو په مینځ کې ډول ډول درزونه او کړکیچونه آن د مرګ تر سرحده را پیدا کیږي، چه ځینې يې هم د انقلابونو د قانونمندۍ تابع دي. ځکه، یو ځل چه د ځوریدلي تودو انقلابي احساس وپارول شي، لکه سیلاو غوندې مخنیوی يې ناشونی ده، نو رادیکال انقلابیان قدرت په لاس کې واخلي، دډیرو چټکو بدلونونو لیوال، د غیره فکرونوخاوندانو سره دزور زیاتی چلند پیل کړي، د عدالت او برابرۍ وعدې دیاده ووځي، شکنجې او ترور شروع شي. نه یواځې روبسپیر، د پاریس د کمون د نجات د کمیټې رییس، سیاستوال او آن خپل یاران ووژل، د شوروي اتحاد دکتاتور ستالین هم د نورو ګوندونو او وروسته د بلشویک د ګوند نږدې ټول موسسین نابود کړل. په نتیجه کې مترقي، سوسیالستي انقلابونه د خپل اصلي هدف څخه چه د انسان  آزادي او هوسايي ده  منحرف کړی شول.

ـ د افغانستان د ۱۳۵۷(۱۹۷۸) کال د ثور د میاشتې د اوومې ورځې  پاڅون چه د یوې نظامي کودتا  سره پیل شو، د خلکو  دموکراتیک ګوند (ح.د.خ.ا) د مشرانو له خوا د بدلونونو د پروګرام د اعلام سره، د ټول ګوند ، د مترقي خوځښتونو او د وطنوالو د بشپړ ملاتړ په نتیجه کې د یو ملي مترقي انقلاب بڼه غوره کړه. اګر که انقلابي کودتا  د خلکي افسرانو په لاس ترسره شوه،  خو د ټولنې د مختلفواقشارو د اذهانو په روښانه کولو کې نه یواځې  خلکیانواوپرچمیانو، بلکه افغان ملیتانو، شعله یانو، صدای عوام، ستمیانواو نورو کیڼ او راست خوځښتونو ونډه اخیستې وه، او ټولنه انقلابي نوښت ته آماده شوې وه. د افغانستان انقلاب  لکه د فرانسې او د روسیې سترو انقلابونو په شان  د اشرافو، ارسطوکراتانو او بورژوازانو د انقلاب سره په ۱۳۵۳ کال کې د سردار محمد داود په مټه پیل شو، کوم چه شاهي رژیم يې ړنګ کړ. پنځه کاله وروسته د دولت له خوا د خلکو دموکراتیک ګوند ړنګول پیل شول، د ګوند رهبري زنداني شوه. حزب ته دوه لاري مخته وې، یا مو باید  د آل یحی اوږدو زندانونو ته ځان تسلیم کړی وای، یا مقاومت. په دې باب، چه ددولت د حملې په وړاندې باید ځواب ورکړ شي، د خلکو دموکراتیک ګوند مشر، نور محمد تره کي سره شفاهي توافق شوی وو. همداوو چه د ګوند د رهبري د خلاصون په موخه، د حفیظ الله امین  په ابتکار او قومانده، د خلکي افسرانو په مټو د ثور پاڅون بریالی شو.  خو مخکې تر مخه د انقلاب  جوړ شوي پلان شتون نه درلود.  خلکي دولت د خواریکښو د ژوند د بدلون په موخه عملي ګامونه واخیستل. په افغاني انقلاب کې د بزګرانو د پیړیو آرمان، د ځمکې د مالکیت د سندونو د لاسته راوړلو سره، اګر که د یوې لنډې مودې دپاره، د عمل جامه وا غوستله. د انقلابي دولت فرمان له برکته زرګونه خلک د سود خورو د ظلم څخه خلاص شول.

د ثور انقلاب د افغان ولس حافظې ته  د ژور بدلون تاریخي تجربه وسپارله، چه د خانانو او اشراف او سلطنتي کورنیو څخه د قدرت اخیستل او ددوۍ ځمکې په خلکو ویشل يې په عمل کې وښودل.  په همدې دلیل دی چه دا انقلاب زیاتره طبقاتي ـ سیاسي ماهیت لري.

د ثور د انقلاب ستره اغیزه د منځنۍ آسیا د جیو پولیتیکې  څیرې په  بدلون کې د کلکې پاملرنې وړ ده. تاریخ پوهان به دا ولیکي، چه د لوی شوروي دولت په پنځلسو برخو ویشلو کې، نه د امریکې، عربو او پاکستان په ملاتړاسلامي ګوندونه، او نه د ګرباچوف د نړیوالې سولې سیاست هومره اثر درلود، کوم چه د روسانو په لاس د خلکي دولت د راپرځولو په خاطر، د افغان ولس له خوا د غچ اخیستلو ارمان وو. د افغانستان خلک چه د روسانو د « انترناسیونالستي مرستو» په نیت وپوهیدل، اسلامي  ګوندونو ته يې غیږه پرانیستله او د مقاومت اساسي پیټی يې په اوږو کیښود. په دوۍ کې هغه بزګر هم وو، چه خلکي دولت ورته ځمکه ورکړې وه، خو اوس يې  قواله  ناچله شوې وه. نو په زغرده ویلی شو، چه د ثور انقلاب د آسیا سیاسي څیره  بدله کړه.

دا واقعیت دی چه په انقلاب کې نُقل نه ویشل کیږي. لکه مخکې چه مو یاده کړه، انقلاب د خدای غضب دی، ویجاړونکی طوفان دی، مرګونه پکښې خامخا راځي. لمړی ګناه يې د ظالمو حاکمانو په غاړه ده، چه کلونه کلونه يې په بیرحمۍ د خلکو وینې څکلي، خلک یې لوټ کړي، ظلم او ناروا يې ورسره کړې ده. هوښیار چارواک هومره زورزیاتی نه کوي، چه خلک انقلاب ته مجبورشي. د ۱۳۵۷ کال د ثور انقلاب څخه باید اوسني لوټمار او په فسادونو او توطؤککړ، د افغانستان ددښمنو ښکیلاک ګرو هیوادو سره تړلي حاکمان، څه انتباه واخلي. ۲۷/۴/۲۰۱۷

 

 

د معنوی ویاړونو ساتل د مادی شتمنیو په څیر اړین دی

نور محمد غفوری

 

ټولو ته معلومه ده چې کلتور او معنوی ویاړونه د ملت د جوړولو او ساتلو له غوره فکټورونو څخه شمیرل کیږي. د ملي ګټو د دفاع له پاره د معنوی ویاړونو ساتل هم د هېواد د جغرافیایی پولو او د ځمکې پرمخ او تر ځمکه لاندې شتمنیو په اندازه اهمیت لري. هر هیواد په دې ویاړي چې د تاریخ په اوږدو کې یې لوی پوهان، ښه نظرونه او اغیزمن اسبابونه بشری نړۍ ته وړاندی کړي دي.

دلته په سر کې د معنوي ملي ویاړونو د ساتلو یوه نمونه د درنو لوستونکو له پاره وړاندې کوم. د تیرې عیسوي پیړۍ په نوي یمو کلونو کې چې (هیلموت کول) د آلمان صدراعظم، د عیسوی دموکراتیک اتحاد ګوند مشر او د کمونیسم له سختو مخالفانو څخه و، د آلمان د کمونست ګوند یوه غړي پروفیسور ته یې پوره بودجه په لاس ورکړه چې د علمی کمونیسم د مؤسسینو (مارکس او انګلس) له مړینې سل کاله وروسته د هغوی خطي نسخی راټولې، ولولي او د ساتلو ترتیبات یې ونیسي. نوموړي دا د خپل هیواد ملي شتمني او ویاړونه وبلل. دا موږ ته راښئي چې د ملي ویاړونو ساتنه ګوندي، دینی، قومي او ژبنۍ پولې نه پیژني او ښایي چې سیاسي اختلافونه یې د نمانځلو په مخ کې خنډ نه شي.

د هیواد په پولو کې یو له بله بیل، د مختلفو نظرونو، عقیدو او ان د متضادو ګټو لرونکي ټولنیز ګروپونه  او اجتماعي- اقتصادي طبقې یوځای ژوند کوي، خو د بهرنیو دښمنانو په وړاندې د دوی ټولو ګټې سره شریکی او د خپلو ملي ارزښتونو، ځمکنۍ بشپړتیا، ملي حاکمیت او سیاسي استقلال څخه دفاع کوي.

د تاریخ په اوږدو کې په هېوادنۍ، سیمه ایزه او نړیواله کچه هم د پرمختګ غوښتونکو، دموکراتیکو او د سولې او ټولنیز عدالت پلوو ځواکونو ترمنځ ګډ ویاړونه رامنځته شوي چې ساتل او پالل یې د همدې نظر د څښتنانو له پاره له ملي پولو بهر هم د اهمیت وړ دي.

د معنوي وياړونو نمانځل او په یوه او یا بل ډول یادونه، ځوانانو او نوي نسل ته رسول او نقلول د هغو د ژوندي ساتلو په خاطر کيږي. که ځوانان د هیواد له مهمو پیښو او د ملي مشاهیرو له نظرونو څخه خبر نه شي، ملي او سیاسي شعور یې نیمګړی پاته کیږي او دا امکان شته چې کلتوري ویاړونه د وخت په تیریدو سره مړاوي او هیر شي. د ملي، تاریخي، علمي او کلتوري ورځو او لوړو شخصیتونو نمانځنې ته پام نه کول، په اصل کې هیوادنیو معنوي شتمنیو ته بې توجهي ده. لکه څنګه چې د هیواد د پولو، الماسو، لعلو او جواهرو ساتل ضروري دي، همدا شان یې  د معنوي ویاړونو ساتل هم اړین دي. د جغرافیایي پولو او د هیوادنیو مالي او مادي شتمنیو له ساتلو څخه د معنوي شتمنیو ساتل ډیر احتیاط او پوره هوښیاري غواړي. د معنوي ویاړونو تجلیل او یادول د هغو د ژوندي ساتلو، په زړونو کې ځای ورکولو او خلکو ته د ورپیژندلو په پروسه کې ښه رول لوبوي.

د هر هیواد په د ننه کې بیا مختلف ټولنیز ګروپونه یو له بله بیلې او ان متضادی ګټې او غوښتنې لري چې د هغو د ترلاسه کولو له پاره په خپل منځ کې د ملي ګټو د پولو په چوکاټ کې سیالي او سیاسي مبارزه کوي. دا مبارزه معمولاً د معينو ټولنيزو ارزښتونو او ټاکلو قشرو او طبقو د ګټو څخه په ملى اډانه کى د دفاع او د سيمه ايزو او نړيوالو شرايطو سره سمه پر مخ وړل کيږي. په دموکراتیکو نظامونو کې ټولنیزې طبقې او قشرونه د خپلو ګټو د ساتلو له پاره په آزاده توګه سیاسي تشکیلات جوړوي. هر سیاسي ګوند د معینو ټولنیزو ګروپونو او ټاکلو اجتماعی طبقو له ګټو د دفاع په خاطر د ځینو معنوي ارزښتونو څخه دفاع او د نورو هغو فکرونو او نظریو په وړاندې مبارزه کوي چې د دوی له ګټو سره ضدیت او یا مخالفت ولري.

سیاسي ګوندونه یو له بله سره ګډې ګټې او ورته موخې هم لري. خو په هر هیواد کې ځینې داسی ګوندونه هم وي چې یو د بل په وړاندې د نه پخلا کیدونکو طبقو د ګټو استازولي کوي او تر عامو ملي ګټو پرته د فعالیت ګډ ټکي نه لري.

ګوندونه د مشخصو طبقو او قشرونو د ګټو په استازیتوب په ځینو حالاتو کې له نورو سره شریک کار، تفاهم او ائتلاف ته اړ کیږي. د مثال په ډول، که یو ګوند د بزګرې او بل د کارګرې طبقې د ګټو استازی وي، په ډیرو ځایو کې شریک هدفونه لري او د مؤلدو ځواکونو او زیار ایستونکو په ګټه سیاستونو کې ګډ مرامي ټکي لرلای شي. همدا ډول د فيوډالي اقشارو او سرمایداری ګټو ترمنځ په خاصو حالاتو کې ګډ هدفونه رامنځته کیدای شي. ددې مثال په وړاندې کولو سره دا څرګندیږي چې هر سیاسي ګوند له نورو سره د یوځای کارکولو او وحدت له پاره شرطونه لري. سیاسی ګوندونه ډیر ځله خپلو اساسي موخو ته د رسیدو او د سیاسي فعالیت د ګړندي کولو په خاطر یو له بله سره د یوځای کارکولو، مقطعي یووالي او د مؤقتي ائتلاف سیاست پر مخ وړي. په دې وخت کې هر یو له بل سره د ګډ فعالیت له پاره د شریکو موخو د پیداکولو هڅه کوي؛ خو هر ګوند پخپل سیاست او فعاليت کى داسى سرې کرښې هم لري چى د هغو څخه نه تيريږي او که ترې تيرشي، نو خپل ماهيت بايلي او د هغې طبقی او اړوندو قشرونو له ګټو سره جفا او خیانت کوي چې تر اوسه یې د هغوی په نامه او استازیتوب سیاسي فعالیتونه پر مخ وړي وي.

که د هیواد په خاصو حالاتو کې د ملي ګټو دفاع د ټولو ګوندونو اصلي هدف او ضرورت شي، هر یو د هغو د پلي کولو په پروسه کې تر هغې اندازې خپلو هدفونو او نظرونو ته پام کوي چې د عمومي ملي ګټو د ساتلو بهیر ته زیان ونه رسیږي. تجربو ښودلې ده چې پر داسې خاص وضعیت کې هم ډیر ځله محلي فیودالانو او کمپرادور بورژوازانو پخپلو شخصي او ګروپی ګټو تر اندازې زیات ټینګار کړی، خپلې ګروپي ګټې یې تر ملي ګټو لوړې بللې، ملی ګټو ته یې زیان رسولی او د هیواد خواریکښان او مظلومان یې دعامو ګټو د تهدید له لارې تر لازمې اندازې ډیر انعطاف او تیریدنې ته اړ او مجبور کړي دي.

زموږ د هیواد اوسنی حالت د پورته ادعا د ثبوت ښه دلیل دی. ټول یې وینو چې د شریکو ګټو لرونکې حاکمه کړۍ او شخصیتونه چې په مختلفو سیاسي لورو، قومونو، ژبو او مذهبونو پورې اړه لري او د نامشروع او یا مشروع لارو یې په اوسنۍ واکمنۍ او نیم ګړي نظام کې شخصي ګټې تر لاسه کړې دي؛ په داسې حال کې د ملي وحدت، ملي تفاهم، د سیاسي ځواکونو، قومونو او قبیلو د پیوستون دروغجنې چیغې وهي، چې پخپله یو ګام او یوه لویشت هم له شخصي، ګروپي او طبقاتي ګټو څخه نه تیریږي. د عامه او د خلکو د شخصي شتمنیو له چور او چپاول څخه لاس نه اخلي، په فساد ککړ دي او د دولتي چوکیو انحصار یې پخپلو منګلو کې ټینګ نیولی دی. په دې کې ډیر داسې کسان هم شته چې په ظاهره په یوه سیاسی ګوند پورې ځان تړلی بولي، خو عملا د بل لوري له پاره په فعالیت او تبلیغ اخته دی.

په دې ټول پوهیږي چې افغانان په اوسنۍ حساسه تاریخي شیبه کې ملي یووالي او تفاهم ته اړتیا لري، خو تر څنګ یې باید ورسره وویل شي چې اوسنۍ فاسده حاکمه کړۍ د ملت د نفاق او شقاق اساسي سبب دی. دا جوته خبره ده چې ډیر اوسني دولتي لوړپوړي چارواکي نه د ملي یووالي او تفاهم پلویان دي او نه ددې کار تر عهدې وتلای شي. (البته استثنا  به ور پکی وي). دوی په  زیاته اندازه د افغانستان د خلکو د وحدت او پرمختګ مخه نیولې او د نفاق اورونه یې بل کړي دي؛ اوبه خړوی او ماهیان پکی نیسي. د ژبو، قومونو، مذهبو، تنظیمونو او جنسیتونو ترمنځ د نفاق تخم شیندي، کرکه او تعصب خپروي، د کرکجنو او متعصبو افراطي کړیو په سرکې پخپله ځای نیسي او په ظاهره بیا د ملی وحدت او تفاهم ناری سورې وهي؛ خو په عمل کې قومونه، ژبني او دیني ګروپونه یو د بل په وړاندې جګړې ته کشوي.

ددې حالاتو له په نظر کې نیولو سره اړینه ده چې د ملي، دموکراتيکې او عدالت غوښتونکې مبارزې پلويان د خلکو د منل شوو ارزښتونو په دفاع او د زیارکښو کتلو د ګټو د ننګې له پاره فعال شي.  ولسونه او خلک په دې وپوهوي چې د کارګرانو، بزګرانو، کسبګرو، ښوونکو، دولتي ټیټ رتبه مامورینو، پوځیانو او نورو زیار ایستونکو زامن او لوڼې اصلي ملي، دموکرات، ترقي غوښتونکي، د عدالت او سولې پلوي ځواکونه جوړوي. ځکه چې د ملي ګټو په ساتلو کې د دوی شخصي، ګروپی او طبقاتي ګټې ښې ساتل کیږي؛ د دموکراسۍ په پراختیا کې ورته په دولتي او سیاسي چارو کې د ګډون امکان لاس ته ورځي؛ د هیواد په پرمختګ کې یې د ژوند سطحه لوړيږي؛ د عدالت په رامنځته کیدو کې یې حقوق ورکول کیږي او ټولنیز موقف او اعتبار یې لوړیږي او په سوله کې یې اولادونه له مرګ او معلولیته خلاصیږي. په داسې حال کې چې اوسنۍ حاکمه طبقه د آزادۍ، دموکراسۍ، سولې او ټولنیز عدالت په شرایطو کې د جګړو په دوران کې تر لاسه کړي امتیازونه له لاسه ورکوي او له دې کبله ورسره مخالفت کوي.

هغه شخصیتونه، سازمانونه او ګوندونه چې د کيڼو سیاسي ځواکونو تر نامه او پرده لاندې ولسونه ښۍ خواته مارش کوی، د شر او فساد سره د مبارزې تر بیرغ لاندې خلک اوسنیو حاکمو کړیو ته په ګونډو کوي، د خپلو نظرونو او د خلکو د ګټو اوغوښتنو د طرحه کولو پر ځای د دولتي واکمنانو او د خارجی ځواکونو د فرمان پلی کولو ته څک غوږونه ناست وي، د خپلو غړو او پلویانو تر منځ د سرښندنې، شجاعت او مبارزې د روحیې د لوړولو پر ځای د شرایطو سره د انطباق تر نامه لاندې د تسلیمۍ روحیه خپروي، د عملي مبارزې پر ځای د بې ګټو محفلونو جوړولو او د وخت عبث تیرولو ته ترجیح ورکوي، د مترقي او عدالت غوښتونکو مبارزینو د ویاړونو او سرښندنو له یادون څخه ځانونه ګوښه کوي او په قهرمانیو يې سترګې پټوي؛ له ورایه ښکاری چې د ملي، پرمختګ غوښتونکو، دموکراتو، سوله غوښتونکو او عدالت پلوو مبارزينو سیاسي مخکښ نه جوړوي، نه یې شي جوړولای، د بریا په لور یې نه بیایي او بریالیتوب ته یې نه شي رسولای.

ددې وخت دی چې ملي، دموکرات، مترقي او عدالت غوښتونکي سازمانونه په تړلو مجلسو کې د نفاق او شقاق د عواملو له یادولو او د خپل منځو تضادونو له تشدیدولو څخه ځانونه خلاص کړي. پر ځای یې خپلو ملي وياړونو ته احترام  وکړي، د هیواد د پرمختګ د لارې د قهرمانانو ورځې ونمانځي او د نړیوال پیوستون په لار کې زغرد ګامونه پورته کړي. د ملی یووالي تر نامه لاندې ظالمانو او مظلومانو، حاکمانو او محکومانو، قاتلانو او مقتولینو ته په یوه سترګه ونه ګوري، د مختلفو ټولنیزو کتګوریو ګټې يو له بله فرق او بیلې کړي او د استبداد پر ضد د عدالت غوښتونکو مظلومانو پلوي وکړي. د ارتجاعي ځواکونو په وړاندې د مترقي ځواکونو روحیه غښتلې کړي او د ویرې او مایوسۍ له سیوري یې را وباسي.

په افغانستان کی دمخالفو سیاسی او مدنی جوړښتونو منحلیدل

توضیحات

لیکونکی یارمحمد تره کی

1.5.2017
په افغانستان کی د سیاسی ګوندونو د راجستر او محلی دفترونو په پلمه د هغو ګوندونو د محوه کولو پالن روان دی کوم چی د عدلیی وزارت له خوا د ځینو معلوم الحاله کړیو له خوا پر مخ بیول کیږی. د افغانستان د ګوندونو قانون اومه ماده وایی چی دولت د سیاسی ګوندونو ددفترونو امنیت مسولیت لری. ددی قانون شپږمه ماده وایی چی سیاسی ګوندونه حق نلری تر څو وسله وال جوړښتونه ولری او یوه خاص قوم ته منسوب وی. ددی لپاره چی د ځوانو اوکوچنی ګوندونو د ثبت څخه مخنییوی شوی وی نو د ۱۳۸۲ د ګوندونو د قانون نهمه ماده د ۱۳۸۸ کال په قانون کی بدله شوه. د ۱۳۸۲ کال د قانون په نهمه ماده کی د ګوند د جوړیدو د غړیو شمیر ۷۰۰ تنه وو خو د ۱۳۸۸ کال د قانون له مخی دګوند د غړیو شمیر د ۷۰۰ نه ۱۰۰۰۰ ته جګ کړای شو. دا په یوه وار څه د پاسه څوارلس واری زیاتوالی ښیی. همدا راز په نوی قانون کی د ګوند د جوړولو عمر د ۱۸ نه ۲۵ ته جګ کړای شو. دی محدودیتونو سره سره په هیواد کی د تنظییمی ګوندونو تر څنګ یو شمیر غیر تنظیمی ګوندونو د لسو زرو غړیو په ښودلو سره وکړای شول چی خپل ځانونه ثبت کړی. د هیواد سیاسی او اقتصادی حاالت داسی شول چی ډیر پخوانی جهادی تنظیمونه ددی پر ځای چی سیاسی مبارزی ته مخه کړی د شتمنیو په ټولولو بوخت شول او ډیرو یی سیاسی مبارزه پریښوده. دغه تنظیمونه یوازی د سیاسی خطر او یا هم په دولت کی د نارضایتی له امله د خپلو ګوندونو تشکیالت د یو څو مودی لپاره فعالوی تر څو وکوالی شی نوی امتیازونه واخلی. تنظیمی ګوندونو چی د هیواد په سیاسی ژوند کی کوالی شوای ډیره ښه ونډه واخلی ونه توانیدل تر څو دغه کار وکړی. د سیاسی مبارزی او په پرګنو کی د سیاسی شعورد لوړولو کار غیر تنظیمی ګوندونو ته پاتی شو.
د وخت په تیریدلو سره دد غو سازمانونو او کړیو سیاسی رول ددوی د خپل منځی اختالفاتو سره سره مخ په زیاتیدو شو. له بلی خوا په ټولنه کی د سیاسی خال په رامینځ ته کیدو سره یو لړ افراطی چپی او ښی اړخه سازمانونه مینځ ته راغلل چی ډیر تیز او بنسټ پاله شعارونه یی لرل. اوس مهال اسالمی ګوند د یوه نوی تنظیم په حیث د افغانستان په رسمی دولتی سیستم کی شاملیږی. برسیره پر دی چی دا یو جهادی تنظیم دی خو د نورو تنظیمونو په شان د یوه متحد ګوند په توګه د سیاسی حضور نه بی برخی وو. ددی لپاره چی ددی ګوند حیثیت د نورو سیاسی ګوندونو په وړاندی اوچت کړای شی نو پکار وو چی د نورو ګوندونو او مدنی سازمانونو د تضعیف کار پیل شی. څو میاشتی د مخه د عدلیی وزیر په یوه شفاهی امریه کی د خپل اړوند وزارت رییسانو ته امر وکړ چی له دی نه وروسته دی د مشهورو څیرو په نامه ګوندونه او بنسټونه نه جوړیږی. او که جوړ هم وی باید له مینځه یووړل شی. یوازی هغه بنسټونه او ګوندونه دی راجستر شی او یا پاتی شی چی د وزیر له خوا پری هوکړه شوی وی. دا امر په د اسی حال کی صادر یږی چی ددولت په چوکاټ کی ځینی ګوندونه وسله وال تشکیالت هم لری او د بر حاله نظامیانو له خوا یی مشری هم کیږی. ځینی نور بیا قومی او محلی تضادونو ته لمن وهی خو د عدلیی وزارت له خوا ددوی په وړاندی هیڅ داسی یو قانونی عکس العمل نه دی شوی. ظاهرآ د غیر جهادی نهادونو په وړاندیی سختوالی د ګلبدین حکمتیار سره ددولت د سیاسی موافقی په درشل کی پیل شوی دی. د عدلیی اوسنی وزیر چی د اسالمی ګوند سره نژدی اړیکی لری داسی یو شفاهی فرمان صادر کړی دی چی په نتیجه کی یی باید غیر جهادی سیاسی او مدنی جوړښتونه له مینځه والړ شی. په دغه ګوندونو او بنسټونو کی د دموکراتیک خوځښت ، د خلق د ګوند اړونده سازمانونه، د چپ ګوندونو اړونده سازمانونه، د ښځو، کارګرانو او صنفی اتحادیو اړونده سازمانونه ، د ځوانانو او تاریخی شخصیتونو په نامه سازمانونه شامل دی. څو موده دمخه د کابینی د یوی پریکړی له مخه د صنفی او کارګری اتحادیو تشکیالت منحل او ددوی جایدادونه ددولت له خوا ضبط شول. ما په خپله یوه مخکینی مقالی کی چی د روان عیسوی کال په اومه نیټه د افغان جرمن د پاڼی له خوا خپره شوی وه د جهادی کړیو د ممکنه یووالی او د جمهور رییس غنی په وړاندی د یوه قوی اپوزیسیون جوړول امکان څیړلی وو. اوس داسی ښکاری چی د عدلیی وزارت د ګوندونو او مدنی ټولنو د قانون خالف ټول هغه ګوندونه او سازمانونه چی ددوی په نظر دوست سازمانونه نه دی ددی په پلمه چی په والیاتو کی دفتر نلری او یا د خپل کنګری راپور یی نه دی ورکړی د رسمی ګوندونو او مدنی سازمانونو له ټول نه وباسی. تقریبآ یو کال وړاندی په عدلیه وزارت کی د وزیر د شفاهی امر نه وروسته هغه سازمانونه چی جهادی او تنظیمی سابقه یی نه لرله په ډ یر محرمانه توګه د راجستر نه وایستل شول. ظاهرآ وزارت مالمتی پر دی واچوله چی دوزارت تیر کال کډه کړی ده او ځینی اسنادونه د کډی کولو په درشل کی له مینځه تللی دی. څوورځی د مخه د عدلیی وزیر د مشرانو جرګی په غونډه کی راپور ورکړ چی یولس نور ګوندونه یی حذف کړی دی. داسی ښکاری چی د مخالفو ګوندونو او مدنی جوړښتونو له مینځه وړل یو سیستماتیک کار دی او د کډی کولو او یا د اداری چاپیریال د سمولو لړی نه ده. اوسنی سیاسی چاپیریال ته په کتو سره باید وویل شی چی اکثر اوسنی وزیران د صالحیت نه لرونکی مدیران دی چی ددوی صالحیتونه په مختلفو دالیلو د جمهور رییس د دفتر اړوند ادارو له خوا اخیستل شوی دی. دعدلیی وزیر دا شان پالیسی ددی ښکارندوی دی چی یا د ولسمشر له خوا ورته ددی کار لپاره شین څراغ لګول شوی دی او یا داچی دعدلیی وزیر د هغه وزیرانو له ټول نه دی چی د ولسمشر پروا نه لری او لکه د ځینو سیاسی زورواکو په شان څه چی غواړی هغه کوی. داسی نښی نښانی شته چی د ځینو ګوندونو محلی دفترونه چی د بی وسی او بی امنیتی له امله په دوکانونو او یا سرایونو کی دی د غیر قانونی وسله والو له خوا تهدید شوی دی او آن داچی لوحی یی په ځمکه غورځول شوی دی. دا په داسی حال کی ده چی د عدلیی وزارت په نظر سیاسی ګوندونه باید پراخ دفترونه،ګاډی او مامورین ولری. د ګوندونو دقانون شپږمه ماده دولت ته وظیفه سپارلی ده تر څو د ګوندونو د دفترونو امنیت تامین کړی. که مونږ دا قبوله کړو چی ددغه شفاهی امرتر سره کول د جمهور رییس غنی په دوران کی کیږی بیا نو دا پوښتنه را پیدا کیږی چی ددی کار نه څوک ګټه پورته کوی؟ د مختلفو او حتی متضادو سیاسی ګوندونو او جوړښتونو موجودیت او په دی تشکیالتو کی د مختلفو اقشارو ګډون د هر دولت لپاره د سیاسی بریا په مفهوم دی. دغه ګوندونه اوتشکیالت دی چی د هیواد داتباعو سیاسی ګډون ته الره پرانیزی او د نظامی او وسله والو ډلو د جوړیدلو مخنیوی کوی. داسی پالنونه چی په هغه کی به یوازی جهادی او تنظیمی ګوندونه او بنسټونه فعاله پاتی کیږی او نور به ورو ورو له مینځه وړل کیږی، د هیوا د راتلونکی بی ثباتی او د دولت د رهبری رول په وړاندی یوه ستره دسیسه ده. د تیرو دوو کلونو سیاسی ناندری په افغانستان کی د دولت له خوا د اساسی قانون څخه د سر غړونو پراخه لړی په ګوتو کوی. دولتی لوړ پوړی چارواکی چی د سیاسی معاملو په نتیجه کی دولتی څوکی نیولی دی هیڅ چاته حساب نه ورکوی. دوی تر هغه وخته خپله محلی پادشاهی کوی تر څو چی د ولسمشر ور پام شی او د وظیفی نه یی وشړی. په دی وروستیو دوو دریو کلونو کی ډیر وزیران، د جمهور رییس مشاورین، قوماندانان او والیان د کار نه برطرفه شول خو خلکو ته د عزل د څرنګوالی راپور ورنکړای شو. دا هم د امکان نه لری نه ده چی د عدلیی په وزارت کی ځینی کړی په خپل سر د خپلو اصلی بادارانو د خوشحاله کولو لپاره دا کار کوی. اوس چی د افغانستان په سیاسی نقشه کی د ګلبدین حکمتیار د شاملیدو آوازی وخت تر بله تودی دی، د سیاسی معامله ګرانو له خوا ډیری لوبی په پالن کی دی تر څو د نوی مشر د دعا نه برخورداره شی. بل ممکن دلیل دا هم کیدای شی چی د عدلیی وزارت د ګوندونو او بنسټونو ثبت ځنډول د مالی فساد لپاره کوی تر څو دغو ګوندونو او بنسټونو ته ساحه دومره تنګه کړی ترڅو مجبوره شی د بیا راجستر لپاره بډی ورکړی. په هر صورت پکار ده تر څو د افغانستان مدنی ټولنی السونه سره یو کړی او د نړیوالی ټولنی په مرسته ددغه کار مخه ونیسی. د حامد کرزی د مشرتابه د بریاوو نه د ګوندونو تعدد او د مدنی ټولنو د ثبت او راجستر آسانتیاوی وی. اوس که په شفاهی امرونو یوی قانونی لړی ته زیان رسیږی ددی مسولیت به د اوسنی دولت په غاړه وی. جمهور رییس غنی ته پکار ده تر څو ددغو خود سره مامورینو د خالف ورزی مخه ونیسی تر څو ددغو غیر قانونی کارونو مسولیت دده په غاړه و نه لویږی. پای